dinsdag, september 30, 2008

Vampieren in de Bijbel

De filmregisseur Guillermo del Toro is een samenwerkingsverband aangegaan met misdaadschrijver Chuck Hoganom om een trilogie te schrijven over vampieren. Interessant is het volgende citaat van de Associated Press: "The trilogy advances in unexpected ways and each book contains unique and surprising revelations about the history, physiology and lore of the vampiric race, tracing its roots all the way back to its Old Testament origins."

Een vampier is een mythisch wezen dat voor zijn voortbestaan afhankelijk is van het drinken van menselijk of dierlijk bloed. Bovengenoemd citaat was een reden voor professor Claude Mariottini om op zoek te gaan waar in de Bijbel wordt gesproken over vampieren. Zijn conclusie is "Now, let me name all the vampires of the Old Testament: there is none." om te vervolgen met "if the authors are using the Old Testament to explain the origin of vampires, they have to remember the biblical prohibition against eating (or drinking) blood", daarbij verwijzend naar Leviticus 17:10

En een ieder uit het huis Israels, en uit de vreemdelingen, die in het midden van hen als vreemdelingen verkeren, die enig bloed zal gegeten hebben, tegen diens ziel, die dat bloed zal gegeten hebben, zal Ik Mijn aangezicht zetten, en zal die uit het midden haars volks uitroeien.

Zeer terecht merkt Claude Mariottini dan ook op, dat alleen iemand die het Oude Testament niet kent kan spreken over vampieren in de Bijbel.

Een appeltje voor de dorst

In de Bijbel komen we een aantal keren de תּפּוּח (tappûach) appel tegen (Spreuken 7:2; 25:11; Hooglied 2:3; 2:5; 7:8; 8:5; Joel 1:12). In Hooglied wordt onder meer beschreven dat de vrucht van deze boom zeer zoet smaakt en een heerlijke reuk verspreid. Echter alleen van de gecultiveerde appel is de vrucht zoet, in de wilde vorm zijn het zure krengen en worden ze lang niet zo groot als die we in de winkel kopen.

Het aardige is dat als je op de eilanden komt je regelmatig verwilderde appelbomen tegenkomt. Toeristen eten een appel en gooien het klokhuis in de berm of iets verder van de weg af. Soms willen de pitten in deze klokhuizen tot ontkieming komen en ontstaat er een verwilderde appelboom.


Zoals je ziet zijn de vruchten een stuk kleiner, met een diameter van slechts 3 centimeter, ook wordt de boom meestal niet zo hoog.


De vruchten van deze bomen zijn te eten, maar smaken meestal zuur en lang niet zo lekker als die in de winkel worden gekocht.

zondag, september 28, 2008

Een ongenode gast?

Vanochtend hadden we in de kerkdienst een ongenode gast. Hij/zij is er op nette manier uitgezet:

donderdag, september 25, 2008

Narnia

Soms kom je op een plek en dan waan je je even ergens anders. Een van deze betoverende plekken is de "tuin van Edi", zoals die tegenwoordig wordt genoemd. Een tuin die zelfs door Lenin wordt geroemd. Van een nichtje van mij kreeg ik onderstaande foto, die de Narnia-sfeer van deze tuin weergeeft.


woensdag, september 24, 2008

McDoorbrekers

Als het aan Doorbrekers-voorganger Peter Paauwe ligt, komt er een McDonalds in de Veluwehal. Het jeugdige deel van zijn gemeente zou zo 's avonds lekker kunnen snacken voor de dienst. Dit zei hij in het KRO-programma Westerman's nieuwe wereld van oud-VS-correspondent Max Westerman.

Bron: Nieuws uit Barneveld

Update: Een van de reacties op dit nieuws is interessant omdat het aangeeft hoe veel mensen denken over deze snelgroeiende kerk:
Peter Pauuwe is vooral een handige zakenman. Dat geeft hij ook volmondig toe. Hij speelt volgens eigen zeggen in op de behoefte van mensen op beleving en ziet zijn gemeente dan ook meer als een bedrijf, zo vertelde hij dit aan Max Westerman, het liefst zou peter ook nog een samenwerking aangaan met Mac dondalds een inpandig fastfood restaurant behoort zeker tot de mogelijkheden omdat al die hongerige magen ook na de dienst gevuld moeten worden en zo verdient Paauwe dan ook weer een aardige duit aan interest, want ook in dit soort mega kerken moet aardig wat geld omgaan. Men kan zich een grote truck met bijbehorende apparatuur veroorloven en alles in eigendom. Ik weet zeker dat Paauwe geen groot vermogen heeft overgehouden aan zijn voormalige werkgever Baan. Als Peter Paauwe zijn kerk gemeente met evenzoveel expansiedrift benadert als de gebroeders Baan destijds dan kunnen we allemaal van te voren de kans berekenen op het voortbestaan van deze christengemeente in Barneveld. Daarvoor is de gave van profeet niet noodzakelijk.

Het rotte van Rotterdam

Hoe dichter bij Dordt hoe rotter het wordt, een bekend gezegde. Vandaag bleek dat de stank is afgedreven naar Rotterdam en een aantal gemeenteraadsleden heeft bedwelmd. Zij willen een partnership aangaan met de internationaal bekend staande terroristische organisatie Hamas. Een organisatie die de Gaza-strook bezet en omgebouwd tot één van de meest verschrikkelijke terroristennesten en sindsdien enige duizenden raketten op Israël heeft afgevuurd, het grootste gedeelte van de christelijke bevolking van Gaza heeft uitgemoord of verdreven en hun bezittingen geconfisqueerd. Bijna alle Palestijnse tegenstanders gevangen genomen of over de kling heeft gejaagd.

Op de website Nederland tegen Terrorisme staat het volgende "Mensen worden niet van de ene op de andere dag terrorist. Het begint meestal met het ontwikkelen van radicale ideeën en kan eindigen met het voorbereiden en plegen van aanslagen. Daarom is het goed om aandacht te besteden aan mensen die geïnteresseerd raken in radicale ideeën." Vandaar ook dat ik nu aandacht besteed aan deze gemeenteraadsleden van Rotterdam, omdat die aan bovengenoemd profiel voldoen. De vraag is wat kunnen we doen? Gelukkig geeft ook daar deze site antwoord op: "Als u merkt dat mensen in uw omgeving anderen proberen te overtuigen van radicale ideeën die een gevaar vormen voor de Nederlandse samenleving, kunt u hierover het beste praten met de politie. U kunt ook bellen met Meld Misdaad Anoniem: 0800-7000."

Gelukkig is er in Rotterdam vier dagen geleden een kick-off anti-terreur campagne gestart, de verwachting is dan ook dat deze radicaliserende politici opgepakt zullen worden.

donderdag, september 18, 2008

Ark van Noach

Een veel gehoorde vraag is "hoeveel dieren zaten in de Ark van Noach", zelf heb ik wel eens wat berekeningen erop losgelaten. Van de week heeft ook de krant Ha'aretz met het artikel "Just how many animals actually traveled on Noah's Ark?" zich over deze vraag gebogen.






Kerken in Barneveld

De afgelopen dagen hebben de kranten weer aandacht besteed over de bouw van twee kerken in Barneveld. Vierduizend zitplaatsen aan de Lunterseweg, Kerkbouw Barneveld „opmerkelijk”. Voor hen die het allemaal zelf willen aanschouwen, as vrijdagavond en zaterdag is er open dag van het kerkgebouw "De Hoeksteen", het nieuwe bedehuis van de gereformeerde gemeente in Nederland.

Dat niet alleen orthodoxe kerken in Barneveld groeien, blijkt uit het feit dat de Doorbrekers sinds kort een groter gedeelte van de Veluwehal afhuren om het groeiend aantal bezoekers te herbergen. Voor hen die hier meer van willen weten, as. maandag 22 september (Nederland 3, 21.25 uur) wordt op de KRO door Max Westerman een documentaire over deze kerk uitgezonden.


woensdag, september 17, 2008

Style Guides

Het schijnt dat men tegenwoordig niet meer zonder "Style Guides" kan, boekwerken welke in deze drukke wereld snel aangeven hoe je iets moet opschrijven of hoe je een bepaald woord in een bepaalde context moet gebruiken. Deze week kreeg ik bericht van een tweetal nieuwe Style Guides.

De eerste is The SBL Handbook of Style, welke speciaal geschikt is voor mensen die zich bezig houden met het Oude Midden Oosten, Bijbelse en vroeg-christelijke studies. Met zijn 292 bladzijden iets meer dan een handig boek. De logica van de regels ontgaat me in sommige gevallen, zo hebben afkortingen van Bijbelboeken geen punten en worden niet schuin geschreven terwijl rabbijnse werken wel. Bv. "In Exod 3:15 lezen we... terwijl in Exod. Rab. we lezen...", een vraag die dan bij me opkomt is wat doen we met de targumim? Is hetTg. Ruth of Tg. Ruth?

Het andere boekwerk is speciaal voor journalisten, omroepers en andere mensen die weinig van de Bijbel afweten of niet behept zijn met enige vorm van Bijbelkennis. Het betreft de "THE BIBLE STYLE GUIDE" van The British and Foreign Bible Society en staat vol met allerlei weetjes over de Bijbel en zaken die het geloof aangaan. Hoewel ik sommige zaken anders zou hebben beschreven, is het een aanrader en ik zou de spelers van de vele onvermijdelijke quizzen op televisie (speciaal die van de EO) willen verplichten om dit boek eerst te lezen voor ze mogen meespelen.


De Wijnstok

want het geboomte zal zijn vrucht dragen, de wijnstok en vijgeboom zullen hun vermogen geven.
Joël 2:22


dinsdag, september 16, 2008

Centurio

Een centurio is een Romeins officier welke het bevel voerde over een 'centuri' van 100 soldaten. In de Bijbel worden 7 centurions genoemd:
  • Een niet bij naam genoemde, wiens dienstknecht ziek was (Mat 8, Luk 7)
  • Een niet bij naam genoemde, die tot bekering kwam bij het kruis (Mat 27; Luk 23)
  • Cornelius (Hand 10) vermoedelijk behorende bij de Romeinse legereenheid II Italica civium Romanorum die daar toen aanwezig was.
  • Meerdere centurions bij de arrestatie van Paulus (Hand 21:32ev)
  • De niet bij name genoemde centurio, bij het gezelen van Paulus (Hand 22: 25)
  • Meerdere centurions, die worden gewaarschuwd, als de Joden Paulus willen vermoorden terwijl hij afgevoerd zou worden (Hand 23:17ev)
  • Julius, een centurio van het cohors Augusta, die Paulus naar Rome moet brengen (Hand 27:1ev). Dit is vermoedelijk dezelfde als de centurion die in Hand 28:16 wordt genoemd.

Opgeslagen onder: Centurio

maandag, september 15, 2008

Brandnetel

Ik ging voorbij den akker eens luiaards, en voorbij den wijngaard van een verstandeloos mens; En ziet, hij was gans opgeschoten van distelen; zijn gedaante was [met] netelen bedekt, en zijn stenen scheidsmuur was afgebroken.
Spreuken 24:30-31

De tombe van Eva

Om een één of andere reden is de "tombe van Eva" de laatste tijd steeds in het nieuws. Het zou gaan om een begraafplaats in Jeddah, waar zich volgens Arabische traditie het graf van Eva zou bevinden.

Vanuit de Bijbel is geen enkel bewijs waar Adam en Eva op aarde leefden en stierven. De enige zeer zwakke aanwijzing zou de naam zelf zijn, Jeddah of Jaddah betekent in het Arabisch "grootmoeder", waarmee dan Eva mee bedoelt wordt. Overigens is de tombe zelf 50 jaar geleden verwoest en ik weet niet of er nu een ander gebouw voor in de plaats staat.

In ieder geval een gigantische toeristische trekker voor alle mensen die op bedevaart zijn naar Mekka, welke slechts 100km verderop ligt.

zondag, september 14, 2008

Klimop

Onder harde dwang werden de Joden verplicht om elke maand op het geboortefeest van de koningdeel te nemen aan heidense offermaaltijden, en tijdens het feest ter ere van Dionysus moesten ze met klimop omkranst meelopen in de optocht voor Dionysus.
2 Makkabeeën 6: 7

De Klimop (Hedera helix L.) komt niet in de Bijbel voor, wel in de apocriefe werken 2 Makkabeeën 6:7 en 3 Makkabeeën 2: 29 waar ze in verband worden gebracht met heidense rituelen. De Klimop was een plant die al in de Oudheid met veel symboliek was verbonden, de vermoedelijke reden hiervoor is omdat hij altijd groen is. De plant werd geassocieerd met verschillende goden zoals Dionysos / Bacchus en Calliope, de Muze van de Liefdeszang. De Klimop was geliefd door Zeus, zo moesten zijn priesters de Wijnstok mijden en de Klimop aanraken zodat ze konden profeteren.

(c) JPvdGiessen (2008)

De Klimop stond in de Oudheid, als groenblijvende plant, symbool van het eeuwig leven en onsterfelijkheid. Men vind dit motief terug op vroegchristelijke sarcofagen en catacomben.

Op dit moment staat de mooie plant in bloei en de geluidswal vlak bij ons in de buurt fleurt helemaal op door de gele bloemen.

(c) JPvdGiessen (2008)

Kruisiging in de Oudheid (2)

Onderstaand artikel is een vertaling van Joe Zias's "Crucifixion in Antiquity", het eerste deel is hier te lezen:

In het oude Israël was de kruisiging onder de Joden zeldzaam op een enkele uitzondering na, zoals bij verraad, waarbij men in eerste instantie gestenigd werd en later aan een boom werd gehangen.

Voorts, wanneer in iemand een zonde zal zijn, die het oordeel des doods [waardig is], dat hij gedood zal worden, en gij hem aan het hout zult opgehangen hebben; Zo zal zijn dood lichaam aan het hout niet overnachten; maar gij zult het zekerlijk ten zelven dage begraven; want een opgehangene is Gode een vloek. (Deut.21:22)

Er is één opmerkelijke uitzondering op deze passage waarin Joodse slachtoffers eerst via kruisiging werden gedood, in plaats van gehangen te worden aan een boom na dood. Het betreft het geval met de hogepriester Alexander Janneus, waarin 800 Joden in Jeruzalem in 87 v.C. vóór hun vrouwen en kinderen werden gekruisigd. Terwijl hangend aan het kruis, de vrouwen en de kinderen vervolgens voor hun ogen werden afgeslacht (Fl. Josephus Oudheden. 12:256). Misschien was één van de unieke aspecten van Joodse kruisiging van vrouwen, dat zij met het gezicht naar het hout werden gekruisigd, terwijl veroordeelde mannen met hun rug naar het kruis werden gekruisigd (M. Sanh. 6.4).

Als probaat afschrikmiddel in de oude wereld, werden veel van de slachtoffers gekruisigd op de plaats van misdaad zoals het geval was met dieven of bij de belangrijkste doorgangen van de steden. Deze situatie wordt misschien het best beschreven door Quintilian (35-95 n.C.) dat "wanneer wij schuldigen kruisigen, worden de drukste wegen gekozen, zodat de meeste mensen het kunnen zien en door vrees worden bewogen. Want sancties ter vergelding hebben meer effect, als het verband zichtbaar wordt gemaakt" (Decl. 274). Verder bewijsmateriaal voor deze walgelijke openbare vertoning van de slachtoffers wordt gevonden in The Lives of the Caesars, of zoals Suetonious (Vesp. 5.4) meld dat een hond met de hand van een gekruisigde man, die langs de weg hing, wegloopt en onder Vespians ontbijttafel liet vallen. (Rolfe).

Aangezien één van de belangrijkste doelstellingen van deze wrede methode van straffen het afschrikmiddel was, bedacht de Romeinse overheid diverse middelen waardoor het slachtoffer op het kruis dagenlang, voor de toeschouwers in leven kon blijven, voordat hij uiteindelijk bezweek. De manier waarop de slachtoffers werden gekruisigd gebeurde dan ook niet volgens vaste voorschriften, maar leek afhankelijk van het aantal individuen in kwestie, de sadistische vindingrijkheid van de beulen en de tijd die nodig was om dit schouwspel uit te voeren om zo het maximale afschrik effect te hebben.

Het slachtoffer een nette begrafenis geven na dood op het kruis, was tijdens de Roman periode een zeldzaamheid en in de meeste gevallen meestal verboden om zo de vernedering voort te zetten. In veel gevallen werd het slachtoffer vaak op de plaatselijke vuilnis stortplaats van de stad geworpen of werd op het kruis achtergelaten, als voedsel voor de wilde dieren en roofvogels. Juvenal schrijft dat in Rome "de gier zich haast van het dode vee, de honden en de kruisen om het aas aan haar kleintjes te brengen" (Satires 14.77f). Hierbij is de vermelding van honden en kruisen in deze passage interessant aangezien Plinius (NH 29.57) schreef dat honden ook door de Romeinen werden gekruisigd toen zij de burgers van Rome niet alarmeerden bij een aanval van de Galliërs op het Capitool. Ter herdenking hiervan werden de honden in het oude Rome ieder jaar in de maand Augustus massaal gekruisigd.

Dit artikel is met toestemming van de schrijver vertaald. Alle kopij rechten liggen bij de schrijver en niets mag worden overgenomen zonder toestemming van deze.

Wordt vervolgd...

zaterdag, september 13, 2008

Kruisiging in de Oudheid

Onderstaand artikel is een vertaling van Joe Zias's "Crucifixion in Antiquity":

Ongetwijfeld was één van de wreedste en meest vernederende vormen van straf, met uiteindelijk de dood tot gevolg, in de oude wereld, volgens oude bronnen de kruisiging. De Joodse historicus Josephus beschreef dit het best na de belegering van Jeruzalem door de Romeinen in 66-70 n.C. als "het meest ellendige van sterfgevallen" (Oorlogen, 7:203) terwijl in Seneca's Brief 101 aan Lucilius hij debatteert dat zelfmoord te prefereren is boven het wrede lot van te worden gehangen aan het kruis. De wijdverspreide vrees voor kruisiging was zo erg dat Josephus rapporteerde dat na de Romeinse belegering van Jeruzalem in 70 n.C., de bedreiging alleen al door de Romeinen om een Joodse gevangene te kruisigen, voldoende was voor het Joodse garnizoen dat in Machaerus was gelegerd, om in ruil voor het veilige veilig verlaten van de stad, zich over te geven (Oorlogen, 6:4).

Oorsprong
Deze vorm van staatsterreur, welke wijd-verspreid was over het Romeinse Imperium dat Europa, Noord-Afrika en Westelijk Azië omvatte, ontstond verscheidene eeuwen vóór de algemene jaartelling en duurde voort tot in de vierde eeuw n.C., toen deze praktijk door de Romeinse keizer Constantijn werd beëindigd. Hengel schrijft in zijn monumentale werk Crucifixion (1989: 22-23) dat over het algemeen schrijvers het er over eens zijn dat de oorsprong in Perzië lag, zich daarbij baserend op het geschriften van Herodotus, de praktijk ook terug te vinden is onder de Indiërs, Assyriërs, Scythen, Tauriërs, Kelten, Grieken, Seleuciden, Romeinen, Britten, Numidiërs en Carthagiërs. Waarbij de laatstgenoemden de kennis van deze praktijk kunnen hebben overgebracht aan de Romeinen. Hoewel zijn oorsprong in oudheid vaag is, is het duidelijk dat deze vorm van doodstraf bijna 900 jaar duurde, beginnend met de kruisiging van 3.000 gevangenen Babyloniërs in 519 v.C. (Encyclopaedia Britannica, 1993, Vol.3, p.762) door Darius (550-485 v.C.) en eindigend met de Romeinse keizer Constantijn in 337 n.C., dus tientallen zo niet honderdduizenden individuele slachtoffers werden aan deze wrede en vernederende vorm van straf onderworpen. Soms waren dit massa executies, waarbij honderden tot duizenden stierven, zoals de bekende kruisiging van 6.000 aanhangers van Spartacus, als deel van een overwinningsfeest in 71 n.C. (Bella Civilia I.120).

Terwijl veel mensen denken dat de kruisiging alleen voor misdadigers was gereserveerd, verwijzend naar passages zoals van Plutarchus (46-120 n.C.) dat "iedere misdadiger die tot de dood werd veroordeeld zijn kruis op zijn rug moest nemen" (Mor.554A/B), blijkt uit de literatuur dat ook andere klassen aan deze straf onderworpen werden. Alexander de Grote had 2.000 overlevenden van de belegering van Tyre gekruisigd op de kusten van het Middellandse-Zeegebied (Curtius Rufus, Hist. Alex. 4.4.17) terwijl ten tijde van Caligula (37-41 n.C.) Joden werden gemarteld en gekruisigd in het amfitheater ter vermaak van de inwoners van Alexandrië. Vrouwen worden zelden tot nooit vermeld in de oude Joodse bronnen, op een tweetal passages in de Mishna na, in Traktaat Rouw (2.11) waar wordt gesuggereerd dat de vrouwen eveneens geofferd werden. De tweede verwijzing wordt gevonden in Sanhedrin 6.5 waar Simeon b. Shetah vermeld dat 70 of 80 tovenaressen in de stad van Ashkelon werden gehangen. Desnietemin, aangezien de kruisiging veel voorkwam bij slaven, kan men veronderstellen dat in de oude wereld het gebruik niet zo zeer door het geslacht werd bepaald, maar hoofdzakelijk door de klasse waar men toe behoorde.

Joe Zias

Dit artikel is met toestemming van de schrijver vertaald. Alle kopij rechten liggen bij de schrijver en niets mag worden overgenomen zonder toestemming van deze.

Wordt vervolgd...

vrijdag, september 12, 2008

Christenvervolging

Een overzicht van de belangrijkste krantenkoppen van de afgelopen dagen die met christenvervolging te maken hebben.



donderdag, september 11, 2008

Roman Army and Chariot Experience

David Padfield heeft een 15tal fotos van het RACE (Roman Army and Chariot Experience) programma te Jerash, Jordanië samengesteld.

Jerash was na Damascus de grootste stad van de Decapolis, ten tijde van het Nieuwe Testament. Op de show zijn Romeinse soldaten van het 6de Legioen, uit de tijd van Keizer Hadrianus (A.D. 117-138), te zien en geeft een aardig beeld hoe het er toen aan toe ging.

Tip:

Voor hen die nog meer foto's van het Romeinse leger in aktie willen zien, zie:

woensdag, september 10, 2008

nog meer tatoeages

Naar aanleiding van mijn vorige artikel kreeg ik een mailtje of op onderstaande tatoeage echt "Adam" stond.


Adam wordt in het Hebreeuws אדם geschreven, wat hier staat is iets als ahadon, een woord wat ik niet in mijn woordenboeken kon terugvinden. Hieruit blijkt maar weer dat als men persé een tatoeage wil aanbrengen en zonodig een Hebreewse naam of tekst wil gebruiken, men niet af moet gaan op wat men op internet vindt of wat de winkel voorsteld. Laat het altijd door iemand met kennis van de Hebreeuwse taal checken!!

Opgeslagen onder: Tatoeage

dinsdag, september 09, 2008

Tatoeage: Danielle Lloyd

Af en toe krijg ik emailtjes binnen over een bepaalde tatoeage, vandaag kreeg ik melding over één die ik jullie beslist niet wil onthouden, nl. die van Danielle Lloyd, een supermodel die naar het schijnt ook nog eens superblond is.


Voordat ik de oplossing geef, is het de moeite waard om te kijken of jullie deze kunnen vertalen. Laat je niet in verwarring brengen, want de oplossing is erg simpel. Het is geen Bijbels Hebreeuws, zelfs geen rabbijns Hebreeuws. Misschien Ivriet? Nee, ook dan kom je er niet achter. Probeer Jiddisch en vervang de Duitse/Poolse woorden die het Jiddisch rijk zijn met Engelse woorden, of beter gezegd lees het gewoon in het Engels (je hoeft niet op spelfouten te letten) en dan krijgen we als oplossing:

Only God can judge me, only God can judge me.

Zoals ik al zei, de oplossing is erg simpel, maar je moet wel in de huid van een dom blondje kruipen om het in één keer te doorgronden.

Opgeslagen onder: Tatoeage

Update: zie ook Codex Biblical Studies voor een verdere uitweiding over deze tatoeage.

Martelaren

Regelmatig wordt op deze blog geschreven over martelaren die hun leven verloren of worden vervolgd vanwege hun geloof. Zoeken we in een woordenboek naar de betekenis van "martelaar", dan zien we dat de eerste betekenis is: Iemand die zijn leven opoffert of in gevaar brengt liever dan zijn geloof te verzaken.

Mijn aandacht werd dan ook gevestigd toen ik het weblog van This Lamp de volgende opmerking zag staan:

“You might feel it’s odd to think of a Christian martyr. Usually we only hear of Islamic martyrs.”

Hier wordt de vergelijking gemaakt dat er ook Islamitische martelaren zijn, en natuurlijk zijn die er als we denken aan de vervolging in China waar naast christenen ook andere gelovigen worden vervolgd. Echter uit de context bleek dat het hier niet om dit soort islamieten ging, maar om hen die zichzelf opblazen, om zo hun geloof daad bij te zetten. Een betekenis die pas in derde instantie in de (moderne) woordenboeken wordt gegeven: Niet geheel onbekend is martelaar in den zin van: iemand die martelt, kwelt, vooral gezegd van een dierenplager.

Een zekere
Isn't there one major difference between Christian and Islamic martyrs? The Muslim dies while perpetrating violence against others, while the Christian martyr dies while having violence inflicted upon him or her."

maandag, september 08, 2008

Religieus Voedsel

Tegenwoordig is religieus voedsel in, als we kijken naar de verschillende diëten en boeken die op dit terrein de afgelopen jaren zijn verschenen. Wat opvalt is dat ook bij christenen dit een groeiende trend is. Bekijken we de boeken, dan kunnen we die in een tweetal categorieën onderverdelen: boeken met recepten (al dan niet op een Bijbelse basis) en hoe je toch maar slank kan blijven.

De receptenboeken zijn meestal gebaseerd op de hedendaagse Joodse keuken, met veel aandacht voor de groenten en fruit. Dit "Joodse" is dan ook meestal de enige Bijbelse basis, want als ingrediënten komen we regelmatig planten tegen, die helemaal niet in de Bijbel voorkomen, of zelfs oorspronkelijk helemaal niet in Israël groeiden. Voorbeelden zijn de aardappel en de tomaat (allebei uit Amerika). Wat ook opvalt is dat het meestal alleen lekkere recepten zijn, nergens zag ik dan ook een recept met de peulen van de Johannesbroodboom, of het originele recept van Ezechiël's oorlogsbrood (op één uitzondering na), welke wel in de Bijbel voorkomen.

De "eet je slank boeken" zijn volgens een zelfde principe opgebouwd, veel aandacht voor groente en vruchten en een verwijzing hoe slecht het eten van vlees is. Hierbij valt op dat de nadruk ligt op de zogeheten spijswetten en dat het "vette voor de Heer is". Dat hierbij volledig voorbij wordt gegaan dat men ten tijde van de Bijbel in een uiterst primitieve omgeving leefde, waarbij het eten van vlees gevaarlijk was omdat het meestal nog maar half gaar was, of beter gezegd half rauw, moge duidelijk zijn. Dat in de Bijbel met de "vette" delen van een dier de beste delen worden bedoeld die aan God geofferd moesten worden, wordt in het algemeen ook aan voorbijgegaan. In één boek las ik dat dit geofferd moest worden, omdat God de mensen zo tegen zichzelf beschermde, het boek schreef niet dat dus deze (volgens hen) "slechte" delen dan aan God werden gegeven en dat Die zich dan maar met de "minderwaardige" stukken tevreden moest stellen. Ook worden de Bijbelse redenen om vegetarisch te eten vaak volledig uit het verband gerukt, met weer dezelfde reden, nl. geen benul onder wat voor toestanden men ten tijde van de Bijbel leefde.

Kort samengevat, voor wie eens lekker wil eten en wat nieuws wil uitproberen zijn deze boeken een aanrader. Voor hen die iets meer over eten ten tijde van de Bijbel wil weten een absolute afrader.

Vijgen, Dadels, Laurier en Myrrhe

Is de titel van het nieuwe boek van de bekende botanist prof. Lytton John Musselman. Een aanrader voor iedereen die wil weten wat voor planten nu in de Bijbel en de koran voorkomen.

Dit boek is in principe een extract van zijn website "Plants of the Bible", welke meer foto's en met meer referenties naar Bijbelpassages bevat.

Het boek bevat 336 pp. 243 kleurenfoto's, 1 map. en is te verkrijgen via Timber Press http://www.timberpress.com/books/isbn.cfm/9780881928556 De prijs is US$24.95

zaterdag, september 06, 2008

Bibliofilie

Ik weet niet hoe het andere bibliofielen vergaat, maar als ik een mooi boek zie dan wil ik dat nogal eens kopen. Ongemerkt zijn de boekenkasten dan plotseling vol, een gezond iemand zou dan óf boeken wegdoen, óf stoppen met nog meer boeken kopen. Als een echte verslaafde, doe ik daar niet aan mee, ik blijf mijn verzameling koesteren en uitbreiden met allerlei boeken. Tot een paar maanden geleden kon ik dan ook steeds een plekje vinden voor de nieuwe aanwinsten. Zij het dat ik steeds meer dubbele rijen boeken had.

Maar de laatste maanden kon ik ze echt niet meer kwijt, de boekenruimte was op, dus de boeken werden opgestapeld op de grond. Vandaag was dan ook voor mijn vrouw, overigens ook een bibliofiel, het geduld op: er moesten nieuwe boekenkasten komen. Laat nu de Hervormde kerk "toevallig" de jaarlijkse kerkpleinmarkt houden, waar ik onderstaande boekenkast (ruim 35 meter plank!) kocht voor maar 20 euro en inclusief thuisbrengen. Bovendien hadden ze ook nog schitterende stalletjes met boeken, waar mijn verslaving ook meteen aan zijn trekken kwam (het is toch voor een goed doel!).


Het moge duidelijk zijn dat mijn Hervormde broeders weer een flink stuk in mijn achting zijn gestegen: zij weten wat een bibliofiel nodig heeft, daarom brachten ze hem extra snel zodat ik mijn boeken snel van de grond op deze nog lege planken kan zetten.

Marjolein

In veel Bijbeltuinen zien we dat in plaats van de Syrische hyssop (Origanum Syriacum) de Marjolein (Origanum Vulgare) wordt aangeplant. Dit kruid is dankzij de "goede" weersomstandigheden dit jaar goed opgekomen en in sommige van deze tuinen zie je dan ook dat ze zeer weelderig voorkomt. Op dit moment staan ze nog als een van de weinige Bijbelse planten nog in bloei. Zo'n bezoek naar een Bijbeltuin is dan ook in dit jaargetijde een uitstekende keus. Verschillende bomen dragen vrucht, zoals de vijgenboom, de amandelboom. Door de vele regen dit jaar zal men slechts een enkele olijf of druif tegenkomen, maar ze zijn er.

Marjolein (Origanum Vulgare)

vrijdag, september 05, 2008

Christenvervolging

Een overzicht van de belangrijkste krantenkoppen van de afgelopen dagen die met christenvervolging te maken hebben.



Het flirten van de CU

Sinds de Christen Unie in de regering zit, lijkt het "christelijke" steeds meer te verdwijnen. Zo stelde staatssecretaris Tineke Huizinga gisteren voor, tijdens een uitzending van Knevel & Van den Brink, om van de Ramadan een extra nationale feestdag te maken. Nu had je zo'n voorstel van bijna iedere partij kunnen verwachten, behalve van een christelijke partij.

Dit soort flirten van christenen met andere religies is levensgevaarlijk en zijn niet alleen een uitholling van hun christenzijn, maar heeft vaak ook geleid in de geschiedenis tot verzwakking van de samenleving. Als voorbeeld kunnen we hiervoor de periode van Gideon nemen (Richt. 6ev)

Een poll van SpitsNieuws geeft overigens aan dat de meeste lezers het niet met deze vorm van politiek eens zijn.

donderdag, september 04, 2008

Livius Nieuwsbrief (35)

Dit is de vijfendertigste aflevering van de Livius Nieuwsbrief, voor mensen met belangstelling voor de antieke wereld. Het wordt uitgegeven door Livius Onderwijs.

Het nieuwe programma van Livius Onderwijs komt geleidelijk aan beschikbaar: u vindt het op ons nieuwe webadres. Er is nog ruimte in bijvoorbeeld de cursus Structuren van de Middeleeuwen in Amsterdam en in Joden, christenen en Romeinen in Ermelo.

Jona Lendering (redactie)

===

NIEUW OP DE LIVIUS-WEBSITE

Het devotio-ritueel, de Elagabal-inscriptie uit Woerden, de Sasanidische rotsreliëfs van Barm-e Dilak en Guyum, ruim dertig pagina's Constantinopel en een grondige herziening van alle pagina's over Romeins Mainz. (meer nieuws...)

===

EGYPTE

Het was niet te missen: er wordt DNA-onderzoek uitgevoerd naar twee kindermummies uit de tijd van Toetanchamon, zodat men de koninklijke familie uit die tijd beter kan traceren. Het nieuws lijkt ondertussen wat op dat rond een sportwedstrijd, met een voorbeschouwing waarvoor ook de National Geographic en de BBC zich laten gebruiken. Inmiddels is er de vooraankondiging van de einduitslag, en uiteraard zijn er auteurs die met gerelateerde artikelen over de doodsoorzaak van Toetanchamon en de grafkamer proberen ook wat aandacht te krijgen. Zo creëer je dus een hype. Ondertussen bedraagt de feitelijke nieuwswaarde precies nul.

De onvermijdelijke doctor Zahi Hawass presenteert deze maand enkele sfinxen.

En verder: Abydos; het graf van Senusret II; weer eens een mummie onder de scan; en een theorie over de mummie van Kleopatra.

===

MESOPOTAMIË

"The Looting of Iraq is Over", zeggen de Iraakse autoriteiten, maar ondertussen is er ook dit bericht (geweldige foto!) over de ondergang van ons erfgoed in Irak. Uw redacteur had een gevoel van déjà vu.

Een lang artikel wijst op de mogelijkheid dat de Olympische Spelen oosterse antecedenten hebben, en uw redacteur plaatst kanttekeningen.

===

IRAN en CENTRAAL-AZIË

Een tijdje geleden meldden we dat in de omgeving van Mazar-e Sharif de voorhellenistische stad Baktra was geworden - waar Zarathustra zou zijn vermoord en Alexander met Roxane trouwde. Franse archeologen hebben nu een begin gemaakt met het onderzoek.

De SAIS-SOAS gaat verder met zijn pogingen de Islamitische Republiek Iran in diskrediet te brengen: het is heel erg dat bij bouwwerkzaamheden in Susa archeologische vondsten verloren gaan, maar nee, daarachter zit geen Islamitisch beleid: er worden gewoon maatregelen genomen.

Ruim honderd nieuw ontdekte Bronstijdnederzettingen vullen het "gat" tussen de vroege Jiroftcultuur en de beter bekende IJzertijd.

En verder: het ontstaan van de akkerbouw in de Zagros; vrouwen aan de macht in de Burnt City; opgravingen in het noorden van Iran, met enkele raciale implicaties; een Parthisch fort; een Sassanidische stad; en die Skythische mummies nog maar een keer.

===

GRIEKENLAND

Een Zwitsers-Grieks team van chemici heeft bewijs gevonden dat men in de Romeinse tijd soms mensen mummificeerde.

Een Japanse seismoloog onderzoekt waarom het Parthenon eigenlijk nog overeind staat.

Een gouden krans uit een Macedonisch koningsgraf lijkt (al in de Oudheid) te zijn weggenomen uit een vorstengraf en ergens anders neergelegd.

En verder: computertechnieken om de fresco's van Santorini te reconstrueren (filmpje) en een artikel in de Times Literary Supplement over Herodotus.

Uit Bulgarije: oorrringen en een strijdwagen uit de Romeinse tijd.

===

TURKIJE

Een buitenwijk van Sardes is ontdekt - maar de smokkelaars waren er eerst.

Verschillende berichten van de Leuvense opgraving te Sagalassos: het hoofd van een beeld van Faustina I en een beeld van Marcus Aurelius.

En verder: Afrodisias; Antalya; Didyma; Efese; Nerik; Pompeiopolis (nogmaals); Troje.

===

ROME EN ZIJN RIJK

Archeologen lijken de hoofdstad van de zuidoostelijke van de drie Dacische provincies te hebben gevonden. In het verlengde daarvan: een Dacische site in Oekraine.

En verder: een riool in Spanje; Cannae; Forum Cassii; een villa; een tempel; plus een leuk Romeins soldatenspel voor kinderen.

En het maandelijkse rijtje nieuws uit Groot-Brittannië: een graf uit de Late IJzertijd; Bognor; Monifieth; Newcastle (filmpje); een villa op het eiland Wight (wie verzint zo'n kop?!); een ring; een Caledonische strijdwagen; een Angelsaksisch kruis (prachtig).

===

JODENDOM en CHRISTENDOM

We hadden in april al een bericht over de vondst van een zegelring - en deze maand is het opnieuw raak. Aardig is dat de afdruk van de zegelring behoorde aan iemand met een naam die ook wordt genoemd in het Bijbelboek Jeremia. Dat is interessant, maar voor sommigen is het niet aardig genoeg, dus die geven er een fantastische draai aan.

Er is een stukje van de voor-Romeinse stadsmuur van Jeruzalem gevonden.

Nog even een update over de Gabriëltekst, waarvan deze Nieuwsbrief al opmerkte dat er niks aan de hand was. Hier hoort u het ook nog eens van een ander.

Speelde Jezus cricket? In elk geval lijkt men dat rond 300 in Palestina te hebben gedacht.

Er is altijd gehannes rond de Tempelberg (zoals hier), maar dat beperkt zich tot opmerkingen over het bezit van de (archeologie in) die rots. Voor het eerst nu ook theologische grensafbakeningen, die volgens een door uw redacteur geraadpleegde islamspecialist in strijd zijn met Koran 2.256. Enigszins begrijpelijk is het wel, nu ultrazionisten duidelijker dan ooit de Tempelberg opeisen.

En verder: een Kanaänitische soldaat uit de Bronstijd, Gaza, de Dode-Zeerollen gaan online; een muntschat (en hetzelfde nieuws nog eens, met een grappige vertaalfout), een Romeinse tempel in Sepforis,.een vroeg-Byzantijnse olijfpers, een aardig interview met Jacob Neusner, en de zaal van het Laatste Avondmaal.

===

ROMEINEN IN DE LAGE LANDEN

De schedel van een door Germanen gedode Romeinse soldaat, ooit aan een boom genageld, is ontdekt bij Koblenz. En nog meer militaria: een klein jaar geleden voorspelde Momentum dat bij Minden een Romeins kamp moest zijn. Gevonden!

Een Romeinse armband is gevonden bij Beuningen, een dakpanoven in Bever, diverse vondsten uit Oudenburg, en de monniksgier blijkt in de Lage Landen te zijn geïntroduceerd door de Romeinen.

De provincie Limburg (de Nederlandse) maakt de resten van de Romeinse weg van Bavay naar Keulen beter zichtbaar. Wat verderop langs dezelfde weg, in Tienen, zijn opgravingen begonnen.

===

OVERIG

Iemand heeft onderzoek gedaan naar antieke moppen; de BBC vertelt ze na maar vertelt weinig over het eigenlijke onderzoek.

Berlusconi heeft, in de aanloop van de mega-deal die hij eind augustus met Khadaffi sloot, ook een geroofd standbeeld, de Venus van Cyrene, teruggegeven.

U weet dat die antieke standbeelden niet wit waren - hier hebt u een hele reeks voorbeelden van gekleurde beelden.

Uit Hollywood: een speelfilm, gebaseerd op Xenofons Anabasis; een film over Nefretite; en een leukere 300-spoof dan Meet the Spartans.

En verder: Fenicisch Malaga; Bronstijdfort op Cyprus; een mooie Nederlandse website over de magistraten van het Romeinse Rijk; en een gadget om, als je naar ruïnes kijkt, op een digitale bril te zien hoe het er vroeger uitzag.

===

DWAASHEID

Dat het hiëroglyfenschrift niet geheel ontcijferd zou zijn, was ooit het onderwerp van een grappig artikel van de Nederlandse assyrioloog Marten Stol. Maar soms haalt de werkelijkheid de komedie in.

===

NIEUWE EXPOSITIES

In de Bundeskunsthalle in Bonn is de expositie over het Europa van de Barbaren begonnen (komt oorspronkelijk uit Venetië); niet erg overzichtelijk en fotografie is bovendien verboden. Even verderop is echter de expositie over de Langobarden.

Als u in Londen bent, kunt u naar de Hadrianusexpositie in het British Museum. De Herald Tribune plaatst nuttige kanttekeningen, al is het laatste woord over Hadrianus al gezegd door Blackadder.

In Nijmegen is Luxe & Decadentie begonnen (die u mogelijk in Haltern of Bremen hebt gezien), en vond ook een drukbezocht Romeinenfestival plaats: foto's, foto's, foto's. filmpje.

In Xanten is het Romeinse museum, ooit gevestigd in het eigenlijke stadje, verplaatst naar het archeologisch park.

========================================

VRIENDEN VAN LIVIUS

Op zondag 7 september komen de Vrienden van Livius samen aan en vertelt Dick Schaap over de "Battle of the Atlantic" (de duikbootgevechten in de Tweede Wereldoorlog). Een en ander is, als altijd, om 13.30 uur precies aan de Nieuwezijds Voorburgwal 282 A te Amsterdam. En die is bereikbaar met de tramlijnen 1, 2, en 5 (halte Spui).

Het programma voor de komende maanden:
  • 5 oktober: Rachel Levy, Dagelijks leven in Israel
  • 2 november: Dirk Tang, De luchtgevechten tijdens de Tweede Wereldoorlog
  • 7 december: Marian Veldkamp, Heksen of heiligen? Religie en volksgeloof in de Middeleeuwen
  • 4 januari: Sigrid van Roode, Bedouinenzilver
  • 1 februari: Dick Weeda, Rondleiding in de Oude Kerk
  • 1 maart: Arjen Bosman, Gesneden ringstenen
En een samenvatting van de mineralenwandeling van Richard Kroes vindt u hier.


===

DE ELGIN SOAP

Korte inhoud van het voorafgaande: http://en.wikipedia.org/wiki/Elgin_Marbles

De vergunning waarmee Lord Elgin destijds zijn marmeren beelden meeneem, blijkt ongeldig. En dat is oud nieuws (3 op de schaal van Ktesias): het was namelijk al bekend dat de Sultan het materiaal niet wilde weggeven en dat de burgermeester van Athene de andere kant opkeek.

Toegift: neo-pagane gebeden op de Akropolis.

===

NIEUWE BOEKEN

Daar zaten we nu op te wachten: een Bijbel waarin de materie wordt gepresenteerd in de volgorde waarin ze is geschreven - dus de "kleine profeten" (die nu achteraan staan) aan het begin en het Scheppingsverhaal ergens middenin. Nuttig, want zo zie je het Godsbeeld evolueren.

Meer Judaica: een boekenactie bij de Folkertsmastichting. Stuur een mailtje naar info@folkertsmastichting.nl en vraag om Als dit uit de Hemel is, en wordt de gelukkige lezer van een van €22,50 naar €15,00 afgeprijsd exemplaar van een van de beste boeken over het ontstaan het Christendom. Zalverige inleiding overslaan, dat wel, maar daarna legt Peter Tomson u uit hoe joods Jezus was, en beschrijft hij hoe in de evangeliën een anti-joodse strekking aanwezig kan zijn. Van harte aanbevolen. Ook afgeprijsd van €22,50 naar €15,00: David Flusser, Jezus, een joodse visie.

Tot slot: er is een nieuwe vertaling van Robert Graves' sleutelroman over het Britse koninklijk huis, Ik Claudius. Maar eerlijk is eerlijk: Simon Vestdijks Nadagen van Pilatus -ook opnieuw leverbaar- is natuurlijk stukken beter.

===

OVERLEDEN

John Barron is overleden, de man die de Introduction to Greek sculpture schreef aan de hand waarvan twee generaties kunsthistorici hun vak leerden.

===

ERRATA

Vorige maand werd in deze nieuwsbrief verwezen naar een Thracische nederzetting uit de vierde eeuw v.Chr., maar dat moest natuurlijk NA Chr. zijn - er was nota bene sprake van Slavische volken.

===

EN TOT SLOT

Wat geef je aan een oudhistoricus die alles al heeft? Nou, dit.

Jona

woensdag, september 03, 2008

De Mier

De mieren zijn een onsterk volk; evenwel bereiden zij in den zomer haar spijs.
הַ֭נְּמָלִים עַ֣ם לֹא־עָ֑ז וַיָּכִ֖ינוּ בַקַּ֣יִץ לַחְמָֽם׃
Spreuken 30:25

Een van de diersoorten die veelvuldig in mijn tuin voorkomt is de mier, onder de tegels zitten een paar nesten die moeilijk te verwijderen zijn. Wat opvalt is dat deze, overigens nuttige dieren, continue in de weer zijn. De hele dag zie je ze rondlopen en alles wat los zit en een beetje eetbaar, meezeulen naar de ingangen van hun nest. Niet alleen de zaden van de Stinkende Gouwe verslepen ze, maar ook de dode lichamen van vliegen of wespen (die door mij zijn dood gemept) worden naar hun nesten versleept. Is het voorwerp te groot of te zwaar dan komen er meerdere aan te pas. Als de winter aanbreekt, dan verstoppen ze zich in hun nesten, en overleven op hun aangelegde voedselvoorraden.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat de spreukendichter, deze eigenschap van hen in de Bijbel noemt.


Kerken in Barneveld: HHK

Woensdag 10 september om 14.30 en 19.30 uur bevestiging en intrede kandidaat R. van de Kamp uit Scherpenzeel in de Hersteld Hervormde Kerk.

Locatie: Gereformeerde Bethelkerk

dinsdag, september 02, 2008

Munt

Maar wee u, Farizeeën, want u geeft tienden van de munt en de wijnruit en van alle kruiden, maar u gaat voorbij aan het recht en aan de liefde van God. Deze dingen zou men moeten doen en die andere dingen niet nalaten.
Lukas 11:42, Herziene Staten Vertaling

Een onbekende muntsoort uit mijn tuin. Ruikt heerlijk als je met je vinger de plant aanraakt.

maandag, september 01, 2008

Online Cursus: Astronomie

Er zijn zo van die vakgebieden waar iedereen van gehoord heeft en graag wel eens iets meer van wil weten. Astronomie is zo'n vakgebied, hoever staan de sterren van ons vandaan en wat is die heldere ster daar aan de hemel. Vragen die onwillekeurig in je opkomen als je 's avonds buiten de hond uitlaat. Als je dan een cursus volgt, blijkt dat het "romantische" idee van sterren kijken snel wordt afgeleerd vanwege de vele wiskundige en natuurkundige formules.


Het is dan ook een verademing dat Astra Alteria nu 19 cursussen heeft met in totaal meer dan 600 bladzijden, welke onderverdeeld zijn met basisinformatie voor de beginners en een diepgang voor de gevorderden. Dankzij de vele plaatjes en de vele onderwerpen zijn het cursussen geworden die voor iedereen zeer aantrekkelijk zijn. En het mooiste, alles is nog eens in het Nederlands en gratis.

U kunt deze cursussen hier downloaden en als je dan toch op de site bent, kijk dan ook naar de andere pagina's waar veel andere informatie en honderden schitterende foto's staan.


Reistijd

Als je veel op de weg zit, soms halverwege een file zit te wachten, of gewoon in een sukkeldrafje achter een ander aanrijd, of sportief op de fiets altijd maar weer diezelfde weg afgaat, wat doe je dan?

Zelf gebruik ik die tijd vaak om "handsfree" mijn zakelijke afspraken af te werken. Anderen uit mijn gezin gebruiken die tijd op een andere nuttige manier, zij nemen een "Datootje", een cryptische omschrijving dat zij naar een preek van Dato Steenhuis hebben geluisterd. Vaak is dat een serie preken over een bepaald thema of over een geheel Bijbelboek.

Nu had mijn zoon laatst een probleem met een van de serie preken, ze duurden te lang. Hij was nl. al thuis en dan had hij nog een "paar minuten" "Dato" over, nam hij de alternatieve route dan duurde de preek te kort. De oplossing was langzamer fietsen om vooral de tijd te nemen voor deze overigens zeer interessante reeks preken.

Voor hen die geïnteresseerd zijn, deze preken zijn te downloaden vanaf de site van "Groeien in geloof"

Biblical Studies Carnival 33

Michael Halcomb heeft op zijn blog πιστευομεν (wij geloven) op chronologische wijze de 33ste carnival georganiseerd. Een zeer uitvoerig overzicht van (helaas) alle Engelse artikelen die de afgelopen maand in de biblioblogger sfeer zijn gepost.

Dat hij zeer accuraat is blijkt niet alleen uit het feit dat hij alles op chronologische wijze heeft opgezet, maar ook uit een eerder schrijven om op "September 1st at 9am" deze carnival zou presenteren en voor zover ik heb kunnen nagaan deed hij dat om 9:01am (Kentucky tijd).

Laat uw ja, ja zijn

Maar voor alle dingen, mijn broeders, zweer niet: niet bij de hemel, ook niet bij de aarde en zweer ook geen enkele andere eed, maar laat uw ja ja zijn en uw nee nee, opdat u niet onder enig oordeel valt.
Jacobus 5:12 Herziene Staten Vertaling

Aan deze tekst werd ik vanochtend herinnerd toen ik mijn mailbox opende. Er zat een emailtje in van iemand die me drie jaar geleden had beloofd om de titel van een boek door te geven. Hij excuseerde zich, door te melden dat hij eerst het boek had uitgeleend en dat het even duurde voor hij hem weer terughad. Ook wist hij mijn adresgegevens niet meer en had naarstig gezocht, totdat iemand hem de suggestie deed om eens op internet te kijken. Uiteindelijk stuurde hij me op deze manier het antwoord.

De moeite die deze persoon gedaan had intrigeerde mij, hoe vaak beloven we dingen die we niet nakomen, door ze simpelweg te vergeten. Deze persoon niet, iemand om een voorbeeld aan te nemen.