Dadels

Als laatste in de mini reeks rondom de palmboom (zie hier en hier voor de eerdere), de dadel.

In sommige vertalingen wordt ook het vruchtgebruik van de palmboom genoemd, de bekende dadels. Het betreft het Bijbelgedeelte waar David de ark naar Jeruzalem heeft gebracht en vervolgens allerlei voedsel laat uitdelen, waaronder אשפר ('eshpar), wat in de concordante vertalingen weergegeven wordt met “een schoon stuk”, sommigen gaan er van uit dat het hier om een stuk vlees gaat, terwijl anderen denken dat het om een cake gemaakt van dadels gaat (2 Samuël 6:19; 1 Kronieken 16:3 Vergelijk gedroogde dadels NBV; een dadelkoek GNB96; de WV95 heeft in het eerste vers een klomp dadels maar in het tweede een stuk vlees). De betekenis van het woord is echter onduidelijk.

Een andere passage waar waarschijnlijk wel over dadels wordt gesproken vinden we in Hooglied (Hooglied 7:8) waar de geliefde denkt “ik klim in die palm en pluk de vruchtentrossen” Het woord סנסן (sansin) heeft de betekenis van vruchten, in dit geval de dadels. De takken in de SV is onmogelijk daar de Palmboom geen takken heeft. Ook is het niet duidelijk hoe de NBV komt dat het hier gaat om bladeren.

Babylon Tentoonstelling in het Louvre

Tot 2 juni dit jaar is er de schitterende tentoonstelling Babylon Exhibition in het Louvre museum. Een verslag is gemaakt op het blog van Rambambashi.

Thamar

Naast de eerder genoemde steden zijn er ook verschillende vrouwen die naar de Palmboom zijn vernoemd. Als eerste Thamar, de schoondochter van Juda, (Genesis 38:6ev.) wiens eerste man, Er, stierf, vervolgens gelost werd door diens broer Onan, maar ook stierf. Uiteindelijk deed zij zich voor als een hoertje en ging met Juda, de vader van haar twee gestorven mannen naar bed en via hem zwanger werd van een tweeling.

De tweede Thamar was een dochter van koning David en een zus van Absalom.(2 Samuël 13:1ev.) Ook haar geschiedenis is geen prettige, zij werd onder valse voorwendselen naar de slaapkamer van haar halfbroer Amnon gelokt en vervolgens door hem verkracht. Absalom, razend van woede, weet twee jaar later zijn slag te slaan en vermoord Amnon. De laatste vrouw is de dochter van Absalom,(2 Samuel 14: 27) die haar naar zijn zus vernoemde. Over deze persoon is verder niets bekend.

Veel Israëlische meisjes werden genoemd naar de palmboom, omdat deze als beeld werd gebruikt voor sierlijkheid en bevalligheid. (Hoogl. 7:7)

De Palmsteden

De rechtvaardige zal groeien als een palmboom ; hij zal wassen als een cederboom op Libanon. Die in het huis des HEEREN geplant zijn, dien zal gegeven worden te groeien in de voorhoven onzes Gods. In den grijzen ouderdom zullen zij nog vruchten dragen; zij zullen vet en groen zijn, Om te verkondigen, dat de HEERE recht is; Hij is mijn Rotssteen, en in Hem is geen onrecht.

Psalm 92:13-16

De palmboom is een van de bomen die zeer gewaardeerd is in het oude Israël. Niet alleen vanwege zijn grootte waardoor hij schaduw geeft in de hete zon, maar ook om zijn vruchten. Zoals uit bovenstaande tekst blijkt, kan de palmboom erg oud worden en geeft tot het laatst toe vruchten.

Dat in de oudheid de palmboom werd gewaardeerd blijkt uit het feit dat niet minder dan 3 verschillende plaatsen zijn in de Bijbel die Palmstad worden genoemd, namelijk Jericho עיר התּמרים (‛iyr hattemariym) welke vlak bij de Dode Zee ligt, Tamar תמר (tamar) welke aan de toenmalige zuidgrens van Israël lag en de stad Tadmor תמר / תדמר (tadmor / tammor) welke door Salomo werd gebouwd na zijn veldslag tegen de stad Hamath-zoba. Ook zijn er andere steden, die niet in de Bijbel staan, vernoemd naar deze boom, een van de bekendste steden in Syrië is Palmyra, welke door de Romeinen rond 30 v.C. deze naam kreeg.

Jericho: Deuteronomium 34:3; Richteren 1:16; 3:13; 2 Kronieken 28:15
Tamar: Ezechiël 47:19; 48:28
Tadmor: 1 Koningen 9:18; 2 Kronieken 8:4

Online: Dissertaties

De volgende dissertaties zijn online te bekijken:

Jonker, Evert Rienk, Van verstaan naar vertolken : een praktisch-theologische analyse van de voorbereiding van een preek of catechese over de Openbaring van Johannes http://irs.ub.rug.nl/ppn/173978088

Boiten, Gerda Jeannette, Wijsheid in context : een onderzoek naar de retorische opbouw van het boek Wijsheid van Salomo en naar de betekenis van Vrouwe Wijsheid
http://irs.ub.rug.nl/ppn/152515135

Mäkelä, Tommi Tapani, Ships and Shipbuilding in Ancient Mesopotamia (ca. 300-200 B.C.).
http://nautarch.tamu.edu/Theses/pdf-files/Makela-MA2002.pdf

Preken Augustinus ontdekt in Erfurt

In het Duitse Erfurt zijn onlangs nieuwe preken van Augustinus ontdekt. Het betreft een codex uit de twaalfde eeuw, mogelijk oorspronkelijk geschreven in Engeland en later in Erfurt terechtgekomen. „Hij gaat zeer waarschijnlijk terug op een codex uit het Romeinse Africa van Augustinus zelf”, aldus prof. dr. J. van Oort, hoogleraar patristiek in Nijmegen en Pretoria.

Al tijdens het leven van Augustinus werden preken (sermones) verzameld, meestal rond bepaalde themata. Mensen kwamen vaak naar zijn kerk in Hippo of naar bijvoorbeeld Carthago wanneer hij daar preekte en brachten hun stenografen mee. Deze snelschrijvers tekenden dan uit Augustinus’ mond op wat hij in de kerk zei, wat door hemzelf later werd voorzien van een zekere autorisatie. Zo ontstonden verzamelingen preken rond bepaalde thema’s, Bijbelboeken en kerkelijke feesten als Pasen en Pinksteren.

De nieuwe codex die is gevonden in Erfurt, is afkomstig uit de Bibliotheca Amploniana (BA) aldaar. Deze bibliotheek was eeuwenlang een aparte zelfstandige collectie en maakt momenteel deel uit van de bibliotheek van de universiteit van Erfurt. Van Oort: „De Bibliotheca Amploniana is een werkelijk unieke verzameling, wereldwijd een van de mooiste oude collecties die in de loop van de eeuwen vrijwel intact is gebleven.”

In een van de BA-codices zijn de nieuwe preken van Augustinus ontdekt. „De codex waarin de vondst werd gedaan, bevat nog twintig andere bekende preken van Augustinus. Maar al studerende en onderzoekende ontdekte men: deze codex bevat niet alleen bekende preken, dat wil zeggen materiaal dat uitgegeven is in wetenschappelijke uitgaven van Augustinus’ werken, maar ook onbekend nieuw materiaal. Hierin staan preken die inderdaad van Augustinus moeten zijn, want zijn leerling Possidius noemt ze al, maar we hadden ze tot nu toe nooit gevonden.”

Wat gaan de nieuwe preken ons opleveren? Prof. Van Oort: „Dat moet worden afgewacht wanneer de volledige teksten binnen enkele weken beschikbaar komen. Het is heel bijzonder om nieuwe teksten van Augustinus te ontdekken. Hiermee kunnen wetenschappers jarenlang vooruit. Zoiets levert bij analyse altijd weer nieuwe inzichten op: theologisch, taalkundig, wat betreft de geschiedenis van Noord-Afrika, het martelaarschap, de geschiedenis van de liturgie enzovoorts.”

Interessante vraag is: zou Luther, die in Erfurt woonde, deze preken gekend hebben? Prof. Van Oort: „Onmogelijk lijkt mij dat zeker niet. Hij was heel goed thuis in Erfurt, studeerde er vanaf 1501 en was er jarenlang Augustijner monnik voordat hij naar Wittenberg werd overgeplaatst. Maar de naam Amplonius of een verwijzing naar diens unieke collectie manuscripten ben ik tot nu toe in mijn Lutherboeken niet tegengekomen. Mogelijk dat een nadere analyse van de inhoud van deze teksten en het vervolgens vergelijken met de Augustinuscitaten bij Luther hier nieuw licht op werpt.”

Bron: RD

Het planten van bomen...

Ik zal in de woestijn den cederboom, den sittimboom, en den mirteboom, en den olieachtigen boom zetten; Ik zal in de wildernis stellen den denneboom, den beuk, en den busboom te gelijk;

אֶתֵּ֤ן בַּמִּדְבָּר֙ אֶ֣רֶז שִׁטָּ֔ה וַהֲדַ֖ס וְעֵ֣ץ שָׁ֑מֶן אָשִׂ֣ים בָּעֲרָבָ֗ה בְּרֹ֛ושׁ תִּדְהָ֥ר וּתְאַשּׁ֖וּר יַחְדָּֽו׃

Jesaja 41: 19

Het Joods Nationaal Fonds is al jaren bezig aan een omvangrijk plan om grote delen van de woestijn vruchtbaar en voor bewoning geschikt te maken. Er komen grote visvijvers, bossen, boomgaarden en nederzettingen. met als gevolg dat de dorens en distels, tekens van verwoesting en verwaarlozing, zijn verdwenen en vervangen door bomen.

Daaraan moet ik altijd denken als ik bovenstaande tekst lees. Zoals zo vaak het geval is bij vertalingen worden plantnamen, in dit geval dus de namen van bomen, vaak verkeerd vertaald. Hieronder een korte woord studie, waarbij opgemerkt wordt dat met name het vertalen van de naaldbomen lastig is, omdat in de tijd van de Bijbel de namen vaak voor verschillende soorten werden gebruikt (hoe vaak verwarren wij een spar niet met een dennenboom).

מדבּר "woestijn, wildernis"

ארז "ceder"

שׁטּה "acacia", SV sittimboom

הדס "mirte"

שׁמן "olie" + עץ "boom" = וְעֵ֣ץ שָׁ֑מֶן "Aleppo-den"

ערבה "wildernis"

בּרושׁ "dennenboom, pijnboom"

תּדהר "viburnum, sneeuwbal"; NBV foutief "kamperfolie" naar de familienaam. SV beuk

תּאשּׁוּר "cypres"

Christenvervolging: Nederland

Ook in Nederland worden christenen steeds vaker blootgesteld aan intimidatie, tot nu toe meestal in de vorm van het bespotten van Christus.

Zo is afgelopen woensdagavond in Zwolle het omstreden kunstwerk ”Kruisweg” van de Tilburgse striptekenaar Jeroen de Leijer en dichter Nick J. Swarth gepresenteerd. De kunstenaars tonen in veertien beelden de „strompelende gang van de mens tot zijn dood.” Ze doen dat door beelden van de Heere Jezus, die te zien is als drinker aan de bar en als gespierde wielrenner.

Ophef is nooit het doel geweest van de twee kunstenaars, maar blijkbaar vinden zij het kwetsen van christenen op deze manier normaal.

Christenvervolging: Irak

Enkele dagen nadat het lichaam van de op 29 februari ontvoerde Chaldeeuws-katholieke aartsbisschop Paulos Faraj Rahho van Mosul werd gevonden, zijn Iraakse christenen opnieuw het doelwit van geweld. „Mensen worden bedreigd, mensen worden gekidnapt, mensen worden gedood; dit is Stille Week”, aldus de Chaldeeuwse aartsbisschop van Kirkuk, Luis Sako.

De risico’s in de Noord-Iraakse stad Mosul, het vroegere Ninevé, zijn zelfs dermate groot dat overwogen wordt Pasen dit jaar niet te vieren, verklaarde een geestelijke tegenover de christelijke Amerikaanse nieuwsdienst Compass Direct. „We kunnen onze kerken in Mosul sluiten om onszelf te beschermen en tegen iedereen zeggen dat we de situatie niet accepteren”, aldus de dominicaanse priester Najeeb Mikhail. „Of we kunnen alle vieringen door laten gaan, en misschien geconfronteerd worden met bommen of andere aanslagen.”

Lees verder: RD

Kerken in Barneveld

Het Baptisten Seminarium en het Dienstencentrum van de Unie van Baptisten Gemeenten in Nederland, gevestigd in Bosch en Duin, verhuizen per 8 juli naar een pand in Barneveld.

Het dienstencentrum en het seminarium, de theologische opleiding van de Unie van Baptisten Gemeenten in Nederland, zijn op dit moment nog gehuisvest in een oud, statig pand in Bosch en Duin, de Vinkenhof.

De Vinkenhof is inmiddels verkocht. Het onderkomen in Barneveld biedt meer ruimte, en is ook beter bereikbaar met het openbaar vervoer. Het gebouw is voorlopig voor vijf jaar gehuurd; over definitieve huisvesting wordt later besloten.

De Unie van Baptisten Gemeenten in Nederland ontstond in 1881. De unie telt een kleine 12.000 leden, die zijn aangesloten bij de 83 plaatselijke gemeenten. Een deel van de Nederlandse baptistengemeenten maakt verder deel uit van de Alliantie van Baptisten en Cama Gemeenten; enkele gemeen- ten zijn onafhankelijk (vrij) en er is nog een aantal huisgemeenten.

25 jaar...

Waer werd oprechter trouw
Dan tusschen man en vrouw
Ter weereld oit gevonden?
Twee zielen gloende aen een gesmeed,
Of vast geschakelt en verbonden
In lief en leedt

De band, die 't harte bind
Der moeder aen het kind,
Gebaert met wee en smarte,
Aen hare borst met melck gevoed,
Zoo lang gedraegen onder 't harte,
Verbind het bloed.

Noch stercker bind de band
Van 't paer, door hand aen hand
Verknocht, om niet te scheiden,
Na datze jaeren lang gepaert
Een kuisch en vreedzaem leven leidden,
Gelijck van aerd.

Daer zoo de liefde viel,
Smolt liefde ziel met ziel,
En hart met hart te gader.
Die liefde is stercker dan de dood.
Geen liefde koomt Gods liefde nader,
Noch schijnt zoo groot.

Geen water bluscht dit vuur,
Het edelst, dat natuur
Ter weereld heeft ontsteecken.
Dit is het krachtigste ciment,
Dat harten bind, als muuren breecken
Tot puin in 't end.

Joost van den Vondel,
het lied van de Rey van Burghzaten uit de Gijsbreght

Gratis schoolboeken

Vandaag maakte ik weer eens een backup van al mijn gegevens op de computer, want ik wil natuurlijk niet dat deze verdwijnen, zoals bij Jim West. Onder deze gegevens bevinden zich enige duizenden boeken en tienduizenden artikelen en die passen allemaal op 1 DVD!! Dit én de altijd hevige strijd van mijn kinderen wie nou achter de computer mag, omdat ze nog iets voor school moeten doen én de grote hoeveelheid uit te printen documenten die ze voor school nodig hebben bracht me op het idee waarom we nog ieder jaar die grote hoeveelheid dure schoolboeken moeten kopen, die toch bijna niet worden gebruikt omdat docenten liever hun eigen materiaal gebruiken.

Gelukkig waren er vorig jaar een aantal politici, die er ook zo over dachten en kwamen met het idee om de schoolboeken gratis te maken. We weten dat dit plan op alle fronten vastloopt, onder meer doordat de Nederlandse regering niet meer autonoom hierover mag beslissen (ja wij Nederlanders zuchten weer onder een vreemde mogendheid).

Maar het lesmateriaal hoeft helemaal niet zoveel te kosten, als ik zie hoeveel materiaal nu al door docenten zelf wordt gemaakt lijkt de uitgave van deze schoolboeken al enigszins overbodig. Als men dit materiaal en eventuele achtergrondinformatie op een DVD zet dan zijn de kosten plotseling gereduceerd tot een paar euro, doe daar de eenmalige kosten van een computer bij dan zijn de kosten per leerling voor het middelbaar onderwijs slechts 700 euro, tegen de 4000-6000 euro die wij ouders nu kwijt zijn. Let wel, iedere leerling heeft dan zijn eigen computer.

Eventuele updates zou men via internet gemakkelijk kunnen publiceren, dus meerdere keren per jaar een DVD uitgeven is niet nodig. Het is zelfs zo dat we op de kosten van een DVD kunnen besparen als iedere leerling internettoegang zou krijgen (alsof er nog leerlingen zijn die geen internet zouden hebben).

Christenvervolging: Algerije

De godsdienstvrijheid in het overwegend islamitische Algerije staat onder druk. Onlangs zette de overheid een 74-jarige predikant het land uit op beschuldiging van evangeliserende activiteiten. Nu moeten twee grote evangelicale gemeenten - een daarvan met tweeduizend leden - op last van de overheid al hun godsdienstige activiteiten staken. Ook kreeg een rooms-katholieke priester een voorwaardelijke celstraf en een boete omdat hij aan de grens met Marokko openlijk bad met christelijke vluchtelingen uit Kameroen.

Bron: ND

Christenvervolging

"Zalig zijn die vervolgd worden om der gerechtigheid wil, want hunner is het Koninkrijk der hemelen."

Mattheüs 5:10

Het is noodzakelijk dat wij weten wat de rechte oorzaak is van het vervolgd worden van hen die Christus ook nadrukkelijk in deze spreuk noemt. Hij rekent tot dezulken die vervolgd worden om der gerechtigheid wil. Het is de gerechtigheid van Christus door het geloof aangenomen. Dat is alleen de gerechtigheid van een zondaar voor God en tot God.

Het is ook de gerechtigheid van het leven, die een vrucht is van het voorgaande, waardoor men het kwade laat, ja, ook haat en het goede liefheeft en betracht. Zoals de zonde ongerechtigheid genoemd wordt, wordt de deugd genoemd „het goede.” Om die gerechtigheid moet de vervolging plaatsvinden. Dat moet de enige reden zijn van de vervolgers waarom zij vervolgen.

Zij vervolgen omdat de gerechtigheid van Christus als enige grondslag der zaligheid wordt geleerd en beleden en omdat ze die belijdenis met een rechtvaardige wandel in het geloof bekleden. De vervolgers weten met waarheid niet anders te zeggen dan dat ze iets doen wat ze niet na willen laten. Waarlijk, dit is voldoende om het vuur van de vervolging in de vijanden tegen hen te doen ontsteken en de haat van de wereld op hun hals te halen. Want er is niets waar de satan meer wordt door aangetast.

Matthaeus Jorna, predikant te Makkum

(”Klare spiegel der zaligen en rampzaligen”, 1686)

Bron: RD

De amandelboom zal bloeien

‘zo zeker als een amandelboom in de lente uitschiet, zo zeker zal er gebeuren wat ik zeg.’

Jeremia 1: 12 (GNB96)

Dat nu ook de lente aanbreekt in Nederland blijkt uit het feit dat de amandelboom bloeit. Onderstaande foto's zijn gemaakt in de kerktuin van de Hervormde kerk in Zwartebroek. Deze vrij kleine tuin is zeer de moeite waard om te bezichtigen. Bij alle planten is een bordje neergezet met de Nederlandse, Hebreeuwse en wetenschappelijk naam.

Christenvervolging: Ethiopië

De ochtenddienst van twee Ethiopische kerken is zondag 2 maart ruw verstoord door acht extremistische moslims die de kerkgangers te lijf gingen met kapmessen. Bij de brute aanval viel één dode, 23 mensen raakten gewond. Volgens ooggetuigen riepen de belagers na elke aanval ‘Allahoe Akbar’ (Allah is groter). De aanvallers vluchtten nadat lokale burgerwachten ingrepen.

De kerken – op een half uur lopen van elkaar – bevinden zich in de overwegend islamitische provincie Oromiya, vierhonderd kilometer ten zuiden van de hoofdstad Addis Abeba. Onverhoeds stormden de acht mannen de kerkgebouwen binnen en vielen de christenen in het wilde weg aan. Eén man overleefde de aanval niet. Hij werd in zijn nek geraakt met een kapmes.

“We waren aan het bidden en plotseling hoorde ik iemand ’Allahoe Akbar’ schreeuwen,” aldus de vader van een vijfjarig slachtoffer, die in kritieke toestand in het ziekenhuis is opgenomen. “Ik schrok hevig toen ik mijn zoontje hard hoorde huilen. Mijn vrouw dacht dat hij doodging, maar hij heeft het overleefd. Zijn arm was opengesneden tot op het bot,” aldus de vader.

De daders zijn nog niet bekend. Wel berichtte de lokale politie aan de kerkleiders dat er in totaal 21 verdachten zijn gearresteerd in verband met de aanvallen. Volgens een lokale bron kwamen er steeds meer ex-moslims naar de kerkdiensten. In Ethiopië is ongeveer 45% van de bevolking moslim.

Bron: Open Doors

Christenvervolging: Indonesië

Indonesië – Islamitische betogers hebben het voor elkaar gekregen dat twee kerken gesloten zijn. Het betreft een kerk op Sumatra en een kerk op West-Java.

Op vrijdag 15 februari eiste een groep van 60 islamitische betogers dat de Evangelische Bethel kerk Liefde gesloten werd, omdat de kerk geen vergunning heeft om uit te breiden. In het dorp staan 14 moskeeën, die volgens ds. Ritonga geen vergunning hebben, terwijl zijn kerk in Pekanbaru, provincie Riau, sinds 1980 bestaat en sinds 1984 vergunning heeft. De gemeente bestaat uit honderd leden. Er zijn ongeveer 15.000 christenen in de provincie.

Op West-Java, in de provincie Banten, is op 8 februari door een groep islamitische jongeren gedemonstreerd tegen een Pinkstergemeente die samenkomt in een gebouw van een christelijke sociale dienst in het dorp Melayu. Twee leiders van de moskee eisten dat de kerk gesloten werd. Met dertig leden voldoet de gemeente niet aan de wet, die een minimum van 90 volwassen leden eist.

Bron: Open Doors

Godslastering, weg ermee?

De gemoederen zijn vandaag behoorlijk verhit geraakt, sinds door de PvdA (wie anders) het voorstel is gedaan om het verbod op godslastering uit het Wetboek van Strafrecht kan worden geschrapt. Reeds eerder is zo'n poging gedaan door D66 (wie anders) met overigens weinig succes.

Zoals te verwachten zijn de christelijke partijen tegen dit voorstel. Echter de vraag is wat het nut is van deze wet. Betreft het iedere god van elke religie die in ons land wordt aangehangen? Of betreft het de ware God (met een hoofdletter) en daarmee een afwijzing van alle afgoden, die dan geen "god" meer zijn. Als de christelijke partijen consequent zijn, zullen ze dit in overweging moeten nemen, immers in de Bijbel staat "Gij zult geen andere goden voor Mijn aangezicht hebben." (Exodus 20:3). Dat de desbetreffende christelijke minister Ernst Hirsch Ballin eerst de mogelijkheid wil onderzoeken om het verbod te verbreden naar andere levensbeschouwingen, ook voor niet-godsdienstigen, is dus een erkennen dat er andere goden zijn en daarmee volgens het christelijke geloof reeds een godslastering.

Daarnaast is het toch wel vreemd dat deze wet zou moeten worden uitgebreid ook voor niet-godsdienstigen die niet in een god geloven.

De Herziene Statenvertaling (3)

Dit is het slotdeel in een reeks artikelen over de Herziene Statenvertaling door David Moerman. Hier is het eerste en tweede deel te vinden.

Conclusies
Het heeft me verbaasd dat er in de discussie rond de HSV zo weinig nuchtere overwegingen worden gehoord. De reden van het bestaan van het project is altijd helder geweest: de SV is voor veel mensen te moeilijk om als dagelijkse vertaling gebruikt te worden. Wat mij betreft, zie ook hierboven, is dit een correcte constatering. Ook de GBS³⁾ heeft geconstateerd dat de SV verouderde woorden bevat en heeft dit gedeeltelijk opgelost door een woordenlijst mee te leveren. En dus wordt deze grondreden voor de HSV door velen gedeeld, namelijk dat de taal van toen niet meer de taal van nu is.

Echter wordt hiermee verschillend omgegaan. Er zijn tegenstanders die vinden dat mensen best de moeite kunnen doen om de SV te begrijpen, zie ook hierboven. Met die redenering kan ik het onmogelijk eens zijn. Wij zitten niet verlegen om een vertaling die we eerst moeten bestuderen voordat we hem enigszins kunnen begrijpen. De Bijbel is geen eenvoudig boek, een vertaling mag daar niet nog een extra drempel voor opwerpen.

Waarom hebben tegenstanders zo'n angst voor een herziening van de SV? Het lijkt soms wel alsof men bang is dat zo meteen bij het klaarkomen van de hele herziening de originele SV van staatswege verboden wordt. Iedereen is het erover eens dat de SV een monument is, dat de SV van onschatbare waarde is bij Bijbelstudie, dat de vertalers van de SV bijzonder bekwame mensen waren, en dat de SV tot op heden de meest secure⁴⁾ bijbelvertaling is. Allemaal kwaliteiten van de SV die niemand ter discussie wil stellen. Ik koester mijn GBS uitgave van de SV met kanttekeningen. Maar wat heb ik ook een behoefte aan een heldere bijbelvertaling om uit te lezen aan tafel, zodat ik niet continu woorden hoef te vervangen.

Ik heb gezien hoe de mensen achter de HSV vanuit kerkelijke vergaderingen uit de behoudende kring zijn bejegend, ronduit verschrikkelijk. Uit het Reformatorisch Dagblad van 20 juni 2002 citeer ik een ouderling op een behoudende synode: 'dat de Heere het werk van de stichting zou willen verbreken. Dat is mijn hartenwens'. Een dergelijke uitspraak zou ik 'vijandig' willen noemen. Waarom zou de Heere dit werk moeten willen verbreken? Waarom mag een groep mensen zich niet buigen over een bijbelvertaling? Waarom mag een groep mensen niet uit integere overwegingen besluiten dat een herziening volgens hen bittere noodzaak is? Zijn we niet meer vrij om een nieuwe vertaling te maken van de Bijbel?

Veel is te verklaren uit de naam van de HSV: de Herziene Statenvertaling. Deze naam is gekozen om de verbondenheid van de nieuw uit te brengen vertaling te laten zien met de aloude Statenvertaling. Er was de hoop dat dit tot bredere acceptatie zou leiden. Eerlijk gezegd weet ik niet zo goed of dat verstandig was. De HSV is - een mijns inziens terechte conclusie van de tegenstanders - toch wel 'anders' dan de SV (misschien wel puur gevoelsmatig). Bovendien prikkelt de duidelijke link met de Statenvertaling veel mensen om de HSV vooral te spiegelen aan de SV. En dat is onzin, omdat we niet worden geroepen om de SV te vertalen maar de grondtekst.

Afsluitend zou ik iedereen willen oproepen om de HSV op een correcte en nuchtere manier te bejegenen. Wees respectvol naar voor- en tegenstanders, en probeer goede argumenten te bedenken. Ik heb hierboven een aantal (wat mij betreft goede) argumenten opgesomd en ook een aantal wat minder geslaagde. Graag hoor ik meer argumenten, van welke kant dan ook.

Noten:
3) De Gereformeerde Bijbelstichting. De GBS zal het geen bezwaar vinden wanneer ik hen omschrijf als de 'hoeders van de Statenvertaling'. De GBS is een uitgesproken tegenstander van de HSV.
4) Ik ben zelfs van mening dat de SV secuurder is dan de HSV, al zal niet iedereen die mening delen!

De Herziene Statenvertaling (2)

Dit is het tweede deel in een reeks artikelen over de Herziene Statenvertaling door David Moerman. De eerste is hier te vinden.

Redenen voor herziening

• Het eerste doel van een Bijbelvertaling is om het Woord van God in de eigen taal te kunnen lezen en horen. De SV is geschreven in een andere tijd en in een andere fase van onze taal, en dus kunnen we stellen dat de SV niet meer volledig voldoet aan dit eerste doel. Wanneer de vertalers van de SV nu hadden geleefd, hadden ze veelwoorden anders vertaald.
• De SV begint langzamerhand de status van 'tussenvertaling' te krijgen. Hiermee bedoel ik dat continu de tekst van de SV nog moet worden omgezet in onze eigen taal. Predikanten doen dit regelmatig en huisvaders al helemaal.
• De SV kan tot verwarring en een fout begrip van teksten leiden. ...Wie is slecht? Hij kere zich herwaarts... Wat betekent 'slecht'? Wat is een 'berd' in ...Twee houvasten zal een berd hebben, als sporten in een ladder gezet...? De GBS heeft ooit een lijst samengesteld van woorden die moeilijk te begrijpen zijn of tegenwoordig een andere betekenis hebben. Waarom kunnen deze woorden niet gelijk in de tekst worden vervangen?
  

Redenen om niet te herzien

• Herziening van de SV brengt verwarring in de gemeenten. Sommigen zullen de herziening gaan gebruiken, anderen niet. Mogelijk wordt zelfs het geestelijk niveau van mensen betrokken bij hun keuze voor Bijbelvertaling.
• Herziening is een breuk met het verleden. Grootvader citeert nog altijd uit de SV, vader eigenlijk ook en de kinderen ineens niet meer.
• Herziening van de taal van de SV vereist eigenlijk ook hertaling van vele werken uit dezelfde tijdsperiode. Veel boeken (oudvaders bijvoorbeeld) citeren niet alleen uit de SV, maar zijn zelf ook in die taalstijl geschreven.
• Bij herziening verliezen de kanttekeningen grotendeels hun waarde. Voorzover ik weet is het niet de bedoeling van het HSV project om een evengroot kanttekeningenapparaat bij de Herziende Statenvertaling op de nemen.
• De HSV gaat verder dan een herziening van de SV en is minder strikt in het concordante vertalen.

Oneigenlijke argumenten

• Herziening is nodig omdat de SV niet meer te begrijpen is. Dit is weliswaar gedeeltelijk waar, maar veel 'onbegrijpelijkheid' komt ook voort uit het vertaalprincipe. Een betere oplossing hiervoor is het gebruik van een doeltaalgerichte vertaling samen met de SV.
• De HSV is slecht omdat er minder hoofdletters worden gebruikt bij voornaamwoorden die volgens de kanttekeningen op de Heere slaan. Dit is een veelgehoord argument en het is jammergenoeg zo ongeveer ook het slechtste argument. De grondtekst kent geen hoofdletters, en dus is eigenlijk het gebruik van hoofdletters in de vertaling iets wat tegen de brontekstgerichtheid ingaat.
• Een goed voorbeeld hiervan is psalm 22. Uiteraard verwijst deze psalm naar het lijden van de Heere Jezus, maar niet alles in de psalm heeft op Hem betrekking. Het gebruik van hoofdletters in deze psalm heeft als risico dat bepaalde verzen exclusief worden betrokken op de Heere Jezus, en niet langer meer op de persoonlijke situatie van David. Ook het bepalen van de verzen die mogelijk op de Heere Jezus zouden kunnen slaan is een risicovolle bezigheid.
• Een ander voorbeeld is het Hooglied. Is het altijd exact duidelijk wanneer de bruid spreekt en wanneer de bruidegom? En weten we altijd met honderd procent zekerheid dat een bepaalde tekst uit het Hooglied wel eenmessiaanse betekenis heeft? Voorzichtigheid is geboden en dus moet uiterst beperkt gebruik worden gemaaktvan hoofdletters bij voornaamwoorden; misschien moeten ze wel in het geheel niet worden gebruikt.
• Herziening van de SV is niet wenselijk/nodig omdat de mannen die er destijds bij betrokken waren bijzonder zijn verlicht door God tijdens het vertaalwerk. Dit argument wordt zelden als hoofdargument aangehaald, maar toch komt het vaak terug. De strekking van het argument heeft nogal vergaande consequenties. Eigenlijk komt het erop neer dat we niet meer in staat zouden zijn om hetzelfde niveau te halen als de vertalers van de SV. Het impliceert ook dat de vertalers van nu niet meer door God kunnen worden geholpen. De onwaarheid hiervan is eenvoudig aan te tonen. Nog steeds wordt er door diverse SV-minnende instanties aan vertalingen gewerkt voor zendingsgebieden. Sommige van deze vertalingen worden al na enkele jaren vervangen door een 'nieuwe vertaling'. En Nederland moet het doen met een vertaling van 400 jaar oud?
  
• Herziening van de SV is niet nodig omdat de jongeren best in staat zijn om de moeilijke woorden te leren begrijpen, ze begrijpen immers ook allerlei computertermen en SMS-taal. Met hetzelfde argument kunnen we de SV ook zelf afschaffen; dezelfde jeugd is immers ook in staat om Hebreeuws of Grieks te leren. Het is niet ons probleem hoeveel drempels de jeugd kan nemen in het lezen van de Bijbel. Wij moeten proberen zoveel mogelijk drempels weg te nemen. Uiteindelijk is het begrijpen van de Bijbel ook geen doel op zich maar is de Bijbel ons gegeven tot zaligheid.
  

De Herziene Statenvertaling

Dit is de eerste in een reeks artikelen over de Herziene Statenvertaling door David Moerman.

Inleiding
Al een aantal jaren wordt er inmiddels gewerkt aan de Herziene Statenvertaling (HSV). Het project heeft de twijfelachtige eer om voortdurend tot discussie te leiden. Het valt hierbij op dat veel argumenten in zo'n discussie gebaseerd zijn op gevoel, en vaak zijn de argumenten ook gewoon onjuist.
In dit artikel zal ik iets zeggen over:

•  Bijbelvertaling in het algemeen
•  Redenen om de Statenvertaling (SV) te herzien
•  Redenen om de SV niet te herzien
•  Oneigenlijke argumenten in de discussies

Bijbelvertaling
Zoals al tientallen malen is opgemerkt in de diverse artikelen over de SV, is de Bijbel geschreven in drie (grond)talen: Het Hebreeuws, Aramees (OT) en Grieks (NT). Het overgrote deel van de wereldbevolking spreekt deze talen niet, en daarom zijn er twee mogelijkheden:

•  Iedereen de grondtalen aanleren
•  De Bijbelse tekst vertalen

De tweede mogelijkheid is tot op heden het meest succesvol gebleken. Het brengt wel wat moeilijkheden met zich mee. Het voert te ver om in dit artikel al de moeilijkheden uit te diepen - in het kort komt het erop neer dat de Bijbelse tekst nooit 1-op-1 te vertalen is. Sommige woorden in de grondtaal hebben meerdere betekenissen in onze taal en vice versa. Dit leidt tot de volgende consequenties:

•  De Bijbel in de grondtalen is het meest exact
•  Een vertaling maken betekent onvermijdelijk interpreteren en keuzes maken

Dit betekent dat het noodzakelijk is om de grondtalen te kennen wanneer een nauwkeurige bijbelstudie voor een bepaald onderwerp vereist is. (Ook het vergelijken van meerdere vertalingen kan hierbij overigens helpen). Maar wanneer slechts één vertaling gelezen wordt, bestaat het risico dat verkeerde conclusies worden getrokken op basis van de vertaalde tekst. Om dit probleem zoveel mogelijk te voorkomen, heeft men voor de SV gekozen voor een zogeheten concordante¹ vertaling die tevens brontaalgericht² is. Het resultaat is een vertaling die zowel voor- als tegenstanders betrouwbaar achten. (De discussie gaat ook nooit over de betrouwbaarheid van de SV, maar over de leesbaarheid - hierover later meer). Andere vertalingen, zoals bijvoorbeeld Het Boek en in iets mindere mate ook de NBV, zijn juist doeltaalgericht en proberen de verwoording van de boodschap van de Bijbel zo dicht mogelijk bij het dagelijks taalgebruik te houden. Het voordeel hiervan is de toegenomen leesbaarheid. De mogelijke nuances in de grondtekst zijn echter in veel gevallen niet meer zichtbaar.
Welke methode is nu het beste? Dit hangt in grote mate af van het doel waarvoor de vertaling wordt gebruikt. Een doeltaalgerichte vertaling is zeer geschikt om kennis te maken met moeilijk toegankelijke delen uit de Bijbel, of
om grotere stukken uit een bijbelboek ineens te lezen. Voor meer nauwkeurig bijbelonderzoek is een brontaalgerichte vertaling beter. Daarbij moeten we ook bedenken dat de Bijbel geen doorsnee roman is, en dat de vlotte leesbaarheid niet persé een doel hoeft te zijn. Los van de vertaling zijn veel stukken uit de Bijbel hoe dan ook niet gemakkelijk te begrijpen, en is studie eigenlijk altijd vereist. Daarom is het toch wijs om in principe voor een brontaalgerichte vertaling te kiezen. Voor veel mensen is echter de SV te ontoegankelijk geworden, en vindt men een alternatief nodig. Een mogelijk alternatief is de Herziene Statenvertaling (HSV). Het doel van de HSV is niet om een doeltaalgerichte vertaling te zijn, maar om het verouderde Nederlands uit de SV te vervangen.

Noten:
¹ Dezelfde woorden in de grondtaal worden zoveel mogelijk hetzelfde vertaald
² De structuur van de grondtaal is belangrijker dan een mooie vertaling

David Moerman

Verder verschenen: Deel 2

Het onkruid in de akker

Een andere gelijkenis heeft Hij hun voorgesteld, zeggende: Het Koninkrijk der hemelen is gelijk aan een mens, die goed zaad zaaide in zijn akker. En als de mensen sliepen, kwam zijn vijand, en zaaide onkruid midden in de tarwe, en ging weg. Toen het nu tot kruid opgeschoten was, en vrucht voortbracht, toen openbaarde zich ook het onkruid. En de dienstknechten van den heer des huizes gingen en zeiden tot hem: Heere! hebt gij niet goed zaad in uw akker gezaaid? Van waar heeft hij dan dit onkruid? En hij zeide tot hen: Een vijandig mens heeft dat gedaan. En de dienstknechten zeiden tot hem: Wilt gij dan, dat wij heengaan en datzelve vergaderen? Maar hij zeide: Neen, opdat gij, het onkruid vergaderende, ook mogelijk met hetzelve de tarwe niet uittrekt. Laat ze beiden te zamen opwassen tot den oogst, en in den tijd des oogstes zal ik tot de maaiers zeggen: Vergadert eerst dat onkruid, en bindt het in busselen, om hetzelve te verbranden; maar brengt de tarwe samen in mijn schuur.

Mattheus 13: 24-30

In deze gelijkenis maken we kennis met een akkeronkruid, dat de vijand van de boer er over het land tussen het goede Tarwe (Triticum aestivum) zaaide. Als we de tekst er op naslaan, dan komt meteen de vraag naar boven om wat voor soort onkruid het gaat, wat zo enorm veel lijkt op de Tarwe dat het bijna niet te onderscheiden valt zolang de Tarwe nog niet volgroeid is.

Tarwe (Triticum aestivum)

Alles wijst erop dat het gaat om de Dolik (Lolium temulentum), een grassoort die nauw verwant is aan het in ons land bekende Raaigras (Lolium perenne). Een van de bewijzen dat het hierom gaat vinden we in de grondtekst waar zizania staat en wat samenhangt met het Aramese zonin en het Arabische zuwan. De Arabische naam voor Dolik is zizan. De plant wordt 30-60 cm hoog en heeft scherpe grasachtige bladen, die iets smaller zijn dan die van de Tarwe. Het blad is lichtgroen tot blauwgroen van kleur, onbehaard en vettig glanzend. Zolang alleen de bladeren te zien zijn, is de overeenkomst met Tarwe groot en alleen door deskundigen te zien. Zodra de aren te voorschijn komen, is het verschil duidelijk te zien. De aren van de Tarwe zitten dicht bij elkaar, terwijl die van de Dolik veel losser zijn en van elkaar afstaan. Dit wordt bedoeld met “openbaarde zich ook het onkruid”.

Dolik (Lolium temulentum)

Tot slot valt op dat deze gelijkenis in Galilea werd verteld, een plek waar, voordat de moderne landbouw zijn intrede deed, de Tarwe dikwijls sterk was verontreinigd door de zaden van de Dolik. Dus de gelijkenis was zeer duidelijk voor de mensen.

Christenvervolging: Sri Lanka

In Sri Lanka is de vervolging en terreur richting Christenen de laatste tijd enorm toegenomen. Kerken en studenten van bijbelscholen zijn aangevallen en kerken in brand gestoken. In één geval terwijl de predikant met zijn gezin er nog in was..

In Udugama werd het huis van een predikant door 200 mensen belegerd; hij kreeg te horen dat hij ofwel moest vertrekken ofwel zou sterven. Omdat zijn vrouw een Tamil is, werden ze tevens beschuldigd van 'terrorisme'. De aanvallen begonnen eind februari, toen een predikant door zijn hoofd werd geschoten.

Kerkelijke groepen zeggen dat de gewelddadigheden worden aangewakkerd door bhoedistische monikken die sinds 2002 regelmatig aanvallen op Christenen organiseren om de groei van de Christelijke gemeenschap te temperen.

Bronnen:
Bijbelgetrouw.nl
BosnewsLife

Christenvervolging: China

Een groep Chinese christenen is in februari tijdens een bijbeltraining belaagd door tientallen politieagenten in het huis van kerkleider Xue Weimin. Dat berichtte Chinese Aid Association (CAA) - een Amerikaanse mensenrechtenorganisatie - afgelopen maandag (3 maart).

Op het moment van de inval waren 250 christenen aanwezig bij de training. Tachtig gelovigen werden opgepakt, van wie er nog zeventig vastzitten op verdenking van ‘deelname aan een illegale sekte’. Twintig van hen worden vastgehouden in een detentiecentrum. De rest is overgebracht naar een gevangenis.

Volgens CAA heeft de politie tijdens de inval alle spullen uit het huis van Weimin in beslag genomen, waaronder zijn meubels, airconditioners en etenswaren. Daarnaast heeft CAA vernomen dat drie minderjarige christenen die op 29 februari waren vrijgelaten, opnieuw zijn opgepakt. Zij moeten een straf van 15 dagen uitzitten in het detentiecentrum van Xinyuan.(CAA)

Bron: Open Doors

Blog: Ferrell Jenkins

Een tijdje geleden kwam ik op de schitterende blog van Ferrell Jenkins. Met zeer waardevolle artikelen, zoals Rivers in the Desert, waarin wordt geschreven over de vernietigende kracht van wadi's.

Blauwe maansverduistering

Op 20 februari 2008 was er weer een maansverduistering. Op zich niets bijzonders want maan- en ook zonsverduistering komen ongeveer om de 1,5 jaar voor. Bijzonder aan deze maansverduistering was dat de Aarde door de rand van de schaduwkegel heen ging. Je ziet dat aan de maankleur. Deels was de verduistering maar net aan. Het turkooise licht op de Maan komt van de ozonlaag op de Aarde. De ozonlaag blokkeert het rode licht van de Zon en laat het blauwe licht wel door. Dit maakt de randen van de Aarde blauwachtig.
De eerstvolgende maansverduistering is in december 2010.

Robert de Jong

www.astraalteria.nl/foto

Hallucinerende Mozes

In de Ha’aretz staat een artikel over het onderzoek van Professor Benny Shanon, Psycholoog aan de Hebrew University of Jerusalem. Zijn theorie gaat ervan uit dat Mozes door het gebruik van bepaalde hallicunerende middelen van onder andere de Acacia-boom zijn visioenen kreeg en in deze toestand zijn godswaarneming had.

Nu zijn er in het verleden reeds eerder deskundigen geweest zoals John Allegro die in het begin betrokken was bij de publicatie van de Dode Zee rollen en het boek "The Sacred Mushroom and the Cross" (1970) heeft geschreven. Deze theorie gaat er van uit dat het manna het "sperma van de goden" was en dat het te identificeren is met de "heilige paddestoel", het moge duidelijk zijn waarom hij uit het team van het Dode Zee onderzoek is gezet.

Professor Shanon noemt het een speculatieve hypothese die niet direct te bewijzen is. En hoewel zijn onderbouwing of beter gezegd de vergelijking van de werking het hallicunerende brouwsel Ayahuasca van de shamanen uit het Amazonegebied en het mengsel wat van de Acacia en de struik Peganum harmala struik wordt gemaakt beter is dan het “gezwam” van Allegro, mis ik de onderbouwing naar Bijbelse teksten. Weliswaar citeert hij in zijn artikel verschillende teksten, maar deze kunnen gemakkelijk anders worden uitgelegd.

Het volledige artikel is hier te downloaden.

De Israëlische muur

U hoort niet in Jeruzalem, u kunt er geen rechten laten gelden, hier is niets dat aan u herinnert.

Nehemia 11:20

De Israëlische Westoeverbarrière of `Israëlische muur´ is één van de meest omstreden bouwprojecten, op de bouw van de vele huizen in Israël na. Reden van de bouw was het terugdringen van het terrorisme, dat dit gelukt is blijkt uit het feit dat sinds de bouw 5 jaar geleden nog maar één zelfmoordaanslag is geprobeerd uit te voeren. Dit in tegenstelling tot de vele tientallen in de periode daarvoor.

Het is echter niet de eerste keer dat Israëliërs een muur bouwden om zichzelf te verdedigen tegen vijandige buren. In het Bijbelboek Nehemia (hfd. 2-6) lezen we dat er toen ook al een muur gebouwd werd om precies dezelfde reden.

Frappant is dat ook toen een Arabier, Geshem, erbij betrokken was. De enige plek in de Bijbel overigens waar een Arabier bij naam wordt genoemd. Ook toen werden dezelfde argumenten, dezelfde propaganda en dezelfde dreiging gebruikt als nu. Hieruit blijkt maar weer dat na 2500 jaar er niets veranderd is.

Biblical Studies Blog Carnival XXVII

Kevin A. Wilson heeft de eer om op Blue Cord de alweer 27ste Carnival van de Biblical Studies Blog te presenteren. En ondanks dat het een relatief rustige maand was, heeft de meest mooie parels van de bibliobloggers weten te verzamelen.

Lees en geniet!!!

Online boeken: Mark Greene

De bijna 80 pagina tellende gids, behorend bij het boek Yes 't is weer maandag van Mark Greene is gratis bij uitgeverij Medema te downloaden.

Mark Greene wil ons toerusten om op ons werk een getuige te zijn van de liefde van Christus - door woorden, en zeker door daden. Daarnaast geeft hij aanzetten voor een bijbelse ethiek op arbeid, loon en werkdruk. Ook worden onderwerpen behandeld als prioriteiten op het gebied van werk, kerk en gezin, omgaan met leidinggevenden, over gehoorzaamheid en gezag, en leiding geven. Yes! 't is weer maandag is een belangwekkend boek over een onderwerp dat de laatste jaren eigenlijk te weinig aandacht heeft gekregen.

congresdag CHRISTEN ZIJN OP JE WERK

Geloven op Maandag organiseert in samenwerking met
Evangelische Alliantie, Christennetwerk GMV en Navigators Lifenet

Een congresdag op 15 maart 2008

met Mark Greene (zie hier zijn video-uitnodiging)

Er zullen vier onderwerpen aan de orde komen. Het format is, dat Mark op elk van die onderwerpen inleidingen zal geven en dat er ook gelegenheid is om daar met elkaar over in gesprek te komen.

Waarom is jouw werk de moeite waard in Gods ogen?
Niet 'werk' in het algemeen, maar jouw werk in het bijzonder, wat voor baan je ook hebt. Welk doel heeft dat in het grote plan van het Koninkrijk van God?

De waarde van relaties
Hoe gaan we met mensen om? Hoe dragen we zorg, hoe dienen we hen, hoe verhouden we ons tot elkaar? Hoe geven we ons christen-zijn gestalte in relatie tot anderen?

Op welke manier maken we het verschil in de organisatie/afdeling waar we werken?
Hoe gaan we om met het gevoel dat we zo weinig invloed (lijken te) hebben?

Het belang van ondersteuning (van de kerk en van elkaar)
Hoe kunnen we de ondersteuning krijgen die we nodig hebben? Hoe kunnen we als christen met plezier werken en vruchtdragen op een plek die ver weg is van de kerk.

Het doel is dat aan het eind van de dag iedere deelnemer weggaat met een plannetje voor een concrete actie; iets om te gaan doen in de praktijk.

Het programma start om 10.00 uur en eindigt om 16.30 uur.

Prijs: € 45,00

Locatie: Driebergen


Aanmelding: hier

Aijeleth hasscháchar

Aijeleth hasscháchar.
De hinde van de dageraad.

Psalm 22: 1

De term “Ha Shachar” komen we tegen in het opschrift van Psalm 22, waar het meestal wordt vertaald met “dageraad” of “morgenrood”. Dit laatste is niet geheel correct, daar de rode kleur van de dageraad in Israël veel minder opvallend is dan hier in Nederland. In de zomer bij een wolkeloze hemel is er vaak helemaal niets van te zien. Wanneer er wel een duidelijk “morgenrood” te zien is, dan geldt dat als een teken van komende regen (Mat. 16:3)

Nu is het zo, dat in het Midden Oosten zowel mens als dier vaak voor “dag en dauw” opstaat, dus nog voor de dageraad, om daarmee de ergste hitte te voorkomen. Op dat moment van de dag is het voor prooi dieren als herten gevaarlijk, omdat juist dan de roofdieren het meest actief zijn. Mijn idee is dat het opschrift hiermee te maken heeft, bovendien komt dit overeen met het vervolg van de psalm. De hinde bevind zich in een gevaarlijke positie, zo ook de psalmdichter.


Nu wil het geval dat reeds voor de dageraad, reeds een vaag licht te zien is, het zodiakaal licht.
Binnen het zonnestelsel bevindt zich veel stof, soms variërend van microscopisch kleine deeltjes tot korreltjes van enkele millimeters in grootte, dat afkomstig is van kometen en planetoïden, deze bevinden zich vooral in het vlak van de ecliptica. Het zodiakaal licht wordt nu veroorzaakt door de verstrooiing van het zonlicht door dit ruimte stof. Hierdoor is in een donkere omgeving met het oog een zwak driehoekig lichtschijnsel in de ochtend voor zonsopgang of in de avond na zonsondergang te zien. Als het zodiakaal licht te zien is, kan men recht tegenover de Zon ook een lichtere plek aan de hemel waarnemen, dit wordt: de "Gegenschein" genoemd. Deze is nog zwakker dan het zodiakaal licht.

In het Hebreeuws wordt dit zodiakaal licht de "Amud Ha Shachar", de “kolom van de morgenstond” of “morgenzuil” genoemd. Volgens de joodse traditie lijkt zij op 2 hoornen die uit het Oosten oprijzen en de wereld verlichten, wat een correcte beschrijving is van het zodiakaal licht.

Biblioblogger van de maand

De biblioblogger van de maand is Ben Myers, hoewel net als ik geen echte biblioblogger toch de basis van alle bibliobloggers.

Koning Hizkia

Hieronder een chronologie van koning Hizkia, als toevoeging zijn een aantal astronomische fenomenen en seculiere historische gebeurtenissen opgenomen. Deze lijst is natuurlijk niet volledig, als u aanvullingen, wijzigingen of andere opmerkingen heeft dan hoor ik dit graag.

Jaar.Def1)	Geschat	Omschrijving	Bronnen2)
	-745	Start regering Tiglath-pileser	PEB
9 dec -744		Zonsverduistering (Rusland)	Esp1
	-740	Geboorte Hizkia	PEB
	-736	Ahaz regeert samen met Jotham	PEB
	-732	Damascus capituleert voor Assyrie, Jotham sterft, Hoshea vervangt Pekah in Samaria	PEB
	-745	Einde regering Tiglath-pileser Shalmaneser V wordt koning van Assyrie	PEB
	-727	Ahaz sterft; Tiglath-pilezer sterft	Jes 14:28; EJ
	-727	Start regering Hizkia	Jes 14:28; EJ
6 mei -724		Zonsverduistering (Spanje-Italie-Rusland)	Esp1
	-723	Samaria veroverd door Assyrie in 6de jaar van Hizkia	2 Kon 18:9-10; EJ; PEB
	-722	Sargon wordt koning van Assyrie	PEB
10 dec -717		Zonsverduistering (Saoedi Arabie)	Esp1
	-716/715	Start regering Hizkia	PEB
	-711	Ashdod veroverd door Sargon II	Jes 20; PEB; 712 in EJ
14 mrt -711		Zonsverduistering (Griekenland-Rusland)	Esp1
	-705	Sennacherib wordt koning van Assyrie	PEB
5 mrt -705		Zonsverduistering (Beneden Egypte)	Esp1
19 Okt -704		Zonsverduistering (Irak-Iran)	Esp1
	-701	rebellie tegen Sennacherib	2 Kon 18:7, 2 Kon 18:13-37; 2 Kr 32; Jes 36; Jes 37; EJ
	-701	belegering van Jeruzalem door de Assyriërs o.l.v. Sanherib	PEB
	-701	Ziekte Hizkia; Bevrijding van Assyrische druk; Merodach-baladan feliciteert Hizkia (Jes 39:1)	PEB
5 mrt -702		Zonsverduistering (Saoedi Arabie)	Esp1
6 aug -700		Zonsverduistering (Noorwegen-Turkije-Noord Irak)	Esp1
	-697	Manasse regeert samen met Hizkia	PEB
18 jul -690		Zonsverduistering (Saoedi Arabie)	Esp1
11 jan 689		Zonsverduistering (Turkije) Partieel in Israel	Esp1
	-689	Babylon vernietigt door Sennacherib	PEB
	-689	Tweede mislukte aanval Sennacherib op Jeruzalem	PEB, Herodotus History 2:141
10 nov 687		Zonsverduistering (Ethiopie-Sudan)	Esp1
	10 nov 687	Akkulanu rapporteert zonsverduistering aan Esarhaddon	Eas
	-687	Einde regering Hizkia	PEB
	-681	Sennacherib vermoord door 2 van zijn zoons	PEB

1) Jaar.Def is Jaar.Astr + 1 (dus gecorrigeerd naar historisch)
2) Bronnen: EJ = Enclopaedia Judaica Vol.8 p. 450-456;
Ea,= Easton's Bible Dictionary "Tirhakah" [1897];
Esp1 = F. Espenak, World Atlas of Solar Eclipse Paths [2003];
PEB = Pictorial Ecyclopedia of the Bible Vol. 3 p 149-152

Nieuwe blog

De Old Testament Story is de nieuwe blog van Yin Jan Kim en heeft een aantal zeer interessante artikelen over de Dode Zee rollen:

• F. M. Cross’ Reconstruction of 4Q242
• 4Q246: 4QAramaic Apocalypse

Het mosterdzaad

Een andere gelijkenis heeft Hij hun voorgesteld, zeggende: Het Koninkrijk der hemelen is gelijk aan het mosterdzaad, hetwelk een mens heeft genomen en in zijn akker gezaaid; Hetwelk wel het minste is onder al de zaden, maar wanneer het opgewassen is, dan is ’t het meeste van de moeskruiden, en het wordt een boom, alzo dat de vogelen des hemels komen en nestelen in zijn takken.

Mattheus 13: 31-32

In het verleden is al eens aandacht besteed aan de mosterdplant, echter deze keer wil ik trachten te achterhalen om wat voor variëteit van de mosterdplant het gaat. Daarbij is het belangrijk om de tekst goed te lezen, in bovengenoemde passage en de paralleltekst in Lukas 13: 18-19 is sprake van zaaien "in de akker". Dat betekent dat het om een plant gaat die geschikt is voor de agrarische landbouw. In het Middellandse Zeegebied komen een tweetal soorten voor, nl. de witte of gele (Brassica alba) en de zwarte mosterd (Brassica nigra).

De witte mosterd groeide vroeger alleen in het wild. Het is dan ook onlogisch dat deze plant wordt bedoeld. Het zaad van zwarte mosterd daarentegen is zeer geliefd om de olie die het bevat en om die reden werd deze veel verbouwd. Ook is het zo dat deze plant zeer groot kan worden, zoals blijkt uit onderstaande foto en geschikt zodat de vogels van de hemel komen nestelen in de takken. Dit in tegenstelling tot de witte mosterd, die slechts een hoogte van 1,5 tot maximaal 2 meter kan bereiken.

bron: Forest & Kim Starr